{"id":743,"date":"2021-04-04T08:56:51","date_gmt":"2021-04-04T06:56:51","guid":{"rendered":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=743"},"modified":"2021-04-04T08:56:51","modified_gmt":"2021-04-04T06:56:51","slug":"son-pismanlik","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=743","title":{"rendered":"SON P\u0130\u015eMANLIK"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"728\" height=\"546\" src=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/balkan-facasi-ve-gler-12-728.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-744\" srcset=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/balkan-facasi-ve-gler-12-728.jpg 728w, http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/balkan-facasi-ve-gler-12-728-400x300.jpg 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 728px) 100vw, 728px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n<p>AKP\u2019nin bir anl\u0131k gafletinden yararlanan CHP m\u00fckemmel bir \u015futla Y\u00fcce Meclis\u2019e ilk ve muhtemelen son gol\u00fcn\u00fc att\u0131. \u201cG\u00fcvenlik Soru\u015fturmas\u0131\u201d yasa teklifi rastlant\u0131 sonucu reddedildi. B\u00fcy\u00fck olay oldu. Muhalefet s\u0131ralar\u0131ndan alk\u0131\u015flar, sevin\u00e7 \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 y\u00fckseldi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Meclis Ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n \u015eentop yerinden f\u0131rlad\u0131, ko\u015farak sahaya indi. &nbsp;\u00d6zg\u00fcr \u00d6zel\u2019in s\u00f6zleriyle, \u201cboncuk boncuk terlemi\u015fti.\u201d \u00c7ok sinirliydi. \u201cSeviyeyi d\u00fc\u015f\u00fcrmek istemem ama bu i\u015fi \u00e7ok daha iyi yapabilece\u011fimi ifade etmek isterim\u201d diyerek seviyeyi daha da d\u00fc\u015f\u00fcrebilece\u011fini ima etti. Sonra g\u00f6zlerini belerterek, \u201cPi\u015fman ederim!\u201d diye ekledi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soyad\u0131 \u201c\u015fen\u201d ve \u201ctop\u201d s\u00f6zc\u00fcklerinden olu\u015fan bir ba\u015fkana bence bu s\u00f6zler hi\u00e7 yak\u0131\u015fmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Fakat \u201cpi\u015fmanl\u0131k\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc bende \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m yaratt\u0131.&nbsp; K\u00fc\u00e7\u00fckken bu s\u00f6zc\u00fckle sorunlar\u0131m olmu\u015f, \u201cpi\u015fman\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc zihnimde \u201cpi\u015fmaniye\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcyle birle\u015fmi\u015fti.&nbsp; \u00c7ocuklu\u011fumdan ba\u015flayarak \u0130stanbul\u2019a defalarca, \u00f6nce Anadolu Ekspresi, daha sonra Mavi Tren\u2019le gitmi\u015fli\u011fim vard\u0131r. Tren \u0130zmit\u2019te duraklad\u0131\u011f\u0131nda i\u00e7eriye pi\u015fmaniye sat\u0131c\u0131lar\u0131 dolard\u0131. K\u00fc\u00e7\u00fckken, \u201cPi\u015fman olan m\u0131 pi\u015fmaniye yiyor,\u201d yoksa \u201cPi\u015fmaniye yiyen mi pi\u015fman oluyor?\u201d gibi \u00e7etin sorular gelirdi akl\u0131ma.&nbsp; Y\u0131llar sonra \u201cpi\u015fmaniye\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn \u201cpi\u015fmanl\u0131k\u201dla alakas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Fars\u00e7a \u201cy\u00fcn yuma\u011f\u0131\u201dndan (pa\u015fmine) t\u00fcretildi\u011fini \u00f6\u011frenecektim.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u015eimdi bile \u201cpi\u015fmanl\u0131k\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc bana pi\u015fmaniyeyi hat\u0131rlat\u0131r. G\u00fczel bir tatl\u0131d\u0131r. \u00dc\u00e7 parma\u011f\u0131n\u0131zla tuttu\u011funuz \u015feker iplikleri a\u011fz\u0131n\u0131zda erir. T\u0131pk\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u201cdemokrasi\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn a\u011f\u0131zlarda eridi\u011fi gibi\u2026 \u00dclkede kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yerine kuvvetler birli\u011fi varsa; sokakta m\u00fccadele eden \u00f6rg\u00fctleriniz, mesela sendikalar\u0131n\u0131z, meslek odalar\u0131n\u0131z, dernekleriniz yoksa, \u201cdemokrasi\u201d kavram\u0131n\u0131n i\u00e7i bo\u015ftur. O art\u0131k a\u011fz\u0131n\u0131zda eriyen pi\u015fmaniye gibidir. Dama\u011f\u0131n\u0131zdaki \u015feker tad\u0131yla avunursunuz. B\u00fct\u00fcn kuvvetlerin ve yetkilerin tek bir noktada toplanmas\u0131na izin verdi\u011finiz i\u00e7in pi\u015fman olursunuz, \u201cdemokrasi\u201dyi pi\u015fmaniye gibi a\u011fz\u0131n\u0131zda \u00e7i\u011fneyip durursunuz.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Neyse, konuyu uzatmayal\u0131m\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u00c7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m demi\u015fken\u2026. Tekkede diz \u00e7\u00f6ken sar\u0131kl\u0131 amiralin foto\u011fraf\u0131 da bende \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m yaratt\u0131. Bu yaz\u0131n\u0131n man\u015fetindeki foto\u011fraf\u0131 hat\u0131rlad\u0131m. Foto\u011frafta Balkan Sava\u015f\u0131&nbsp; (1912-13) s\u0131ras\u0131nda, muhtemelen Kumanova cephesinde S\u0131rplara esir d\u00fc\u015fen bir Osmanl\u0131 subay\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Derin bir yeise kap\u0131lm\u0131\u015f, utan\u00e7 i\u00e7inde y\u00fcz\u00fcn\u00fc gizliyor. Arkas\u0131nda Avrupal\u0131 gazeteciler, onu inceliyor, foto\u011fraf\u0131n\u0131 \u00e7ekiyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Subay\u0131n kimli\u011fi bilinmiyor. &nbsp;\u00c7e\u015fitli rivayetler var. Y\u00fczba\u015f\u0131 kaputu giymi\u015f \u201cDeli\u201d Fuat Pa\u015fa ya da Balkan Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Bat\u0131 Ordusu\u2019na ba\u011fl\u0131 7. Kolordu\u2019nun Kurmay Ba\u015fkan\u0131 \u201c\u00c7olak\u201d Faik Pa\u015fa ya da ismi bilinmeyen bir y\u00fczba\u015f\u0131 olabilir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Foto\u011fraf &nbsp;&nbsp;tarihimizde \u201cfacia\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan Balkan Sava\u015f\u0131 bozgununu anlat\u0131yor. &nbsp;Elli g\u00fcn i\u00e7inde neredeyse b\u00fct\u00fcn Rumeli elden \u00e7\u0131km\u0131\u015f, K\u0131rkkilise (K\u0131rklareli) \u00f6n\u00fcnde&nbsp;&nbsp; ordumuz feci bir yenilgiye u\u011fram\u0131\u015f, d\u00fc\u015fman \u00c7atalca istihk\u00e2mlar\u0131na dayanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bozgunun sebeplerini ara\u015ft\u0131ran tarih\u00e7iler tek bir yorumda birle\u015firler.&nbsp; Ordu i\u00e7indeki siyas\u00ee grupla\u015fmalar\u0131n emir-komuta birli\u011fini bozmas\u0131, tarikat tekkelerinin b\u00fct\u00fcn rit\u00fcelleriyle birlikte asker\u00ee birliklere ta\u015f\u0131nmas\u0131; en \u00f6nemlisi, meslekten asker olmayan ya\u015fl\u0131 pa\u015falar\u0131n sevk\u00fclcey\u015f (strateji) konusundaki cehaletleri, birliklerin sevk ve idaresindeki yetersizlikleri.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Osmanl\u0131 ordusunda asker\u00ee e\u011fitim g\u00f6rmemi\u015f alayl\u0131 subaylar vard\u0131. \u201cYedi Sekiz\u201d Hasan Pa\u015fa (1831-1905) mesela\u2026 Askerlik \u015f\u00f6yle dursun, okuma yazma bilmiyordu.&nbsp; II. Abd\u00fclhamit\u2019i devirmek i\u00e7in revolverini \u00e7ekmesiyle &nbsp;&nbsp;\u00c7\u0131ra\u011fan Saray\u0131\u2019na dalmas\u0131 bir olan J\u00f6nt\u00fcrk Ali Suavi Bey\u2019i kafas\u0131na sopayla vurarak \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in Ferik (korgeneral) r\u00fctbesiyle \u00f6d\u00fcllendirilmi\u015f, daha sonra M\u00fc\u015fir (mare\u015fal) olmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bug\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00fct\u00fcn sorunlar\u0131n k\u00f6kleri tarihin derinliklerindedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde, s\u00f6z gelimi i\u015fletme lisans\u0131 yapm\u0131\u015f bir gen\u00e7, m\u00fcl\u00e2kat\u0131 ge\u00e7ip birka\u00e7 ay kurs g\u00f6rd\u00fckten sonra, tarikat mensubu bir m\u00fcrteci (irtica yanl\u0131s\u0131) olup olmad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n subay olabiliyor. Tekkelerde diz \u00e7\u00f6kmesi, bakanlarla aray\u0131 s\u0131cak tutmas\u0131 h\u00e2linde bir de bakm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z general, amiral olmu\u015f, ordulara komuta ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u00fcrriyet Kahraman\u0131 Enver Pa\u015fa, Sadrazam Sait Halim Pa\u015fa\u2019y\u0131 tehdit ederek zorla Harbiye Nezareti\u2019nin ba\u015f\u0131na ge\u00e7ip Ba\u015fkumandan oldu\u011fu vakit (Aral\u0131k 1913) alayl\u0131, e\u011fitimsiz pa\u015falar sorununu tek bir k\u0131l\u0131\u00e7 darbesiyle \u00e7\u00f6zm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130ttihat ve Terakki F\u0131rkas\u0131\u2019n\u0131n partiye muhalif olduklar\u0131 ve s\u00fcrekli sorun \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 i\u00e7in ordudan at\u0131lmalar\u0131n\u0131 istedi\u011fi Mustafa Kemal, \u0130smet, Mahmut K\u00e2mil ve Kerim Beyler gibi gen\u00e7 ve yetenekli kumandanlar\u0131n r\u00fctbesini y\u00fckseltmi\u015f, asker\u00ee e\u011fitimleri ve kabiliyetleri yetersiz olan&nbsp;&nbsp; 2000\u2019e yak\u0131n subay\u0131 r\u00fctbelerine k\u0131demlerine bakmadan ordudan atm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Balkan facias\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle ya\u015fayan Mustafa Kemal Cumhuriyet devrinde ayn\u0131 \u00e7izgiyi s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015f, dini siyasetten, orduyu da hem dinden hem de siyasetten ay\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. 1924\u2019te \u015f\u00f6yle der: &#8220;Memleketin hayat-\u0131 umumiyesinde orduyu siyasetten tecrid etmek&nbsp; umdesi, Cumhuriyetin daima nasb-\u0131 nazar etti\u011fi bir nok\u00e2t-i esasiyedir [g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tuttu\u011fu esas ilkedir]. (&#8230;) Mukaddes ve l\u00e2huti &nbsp;[il\u00e2hi]olan itikadat ve vicdaniyat\u0131m\u0131z\u0131 mu\u011flak ve m\u00fctelevvin [de\u011fi\u015fken] olan ve her t\u00fcrl\u00fc menfaat ve ihtirasata sahne-i tecelliyat olan siyasiyattan ve siyasetin b\u00fct\u00fcn azviyat\u0131ndan [yalanlar, iftiralar] bir an evvel ve katiyen tahlis etmek &nbsp;[ay\u0131rmak] milletin d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee saadetinin emretti\u011fi bir zarurettir. Ancak bu suretle diyanet-i \u0130sl\u00e2miyenin ma\u00e2liyat\u0131 [y\u00fcksek fikirleri, derin bilgileri] tecelli eder.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Nitekim 3 Mart 1924&#8217;te \u00e7\u0131kar\u0131lan bir yasayla o zamana kadar h\u00fck\u00fcmette yer alan Genel Kurmay Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 &nbsp;siyasetin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f, ard\u0131ndan askerlerin g\u00f6revleri devam ederken milletvekili olamayacaklar\u0131na dair yasa kabul edilmi\u015ftir.&nbsp; B\u00f6ylece asker, siyaset\u00e7i ve din adam\u0131 belirgin s\u0131n\u0131rlarla birbirinden ayr\u0131lm\u0131\u015f; caminin, k\u0131\u015flan\u0131n, meclisin ve mektebin birbirinden ayr\u0131 tutulan alanlar\u0131 yeniden tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Cumhuriyetin temel ilkesi olan laiklik 1937\u2019de anayasaya girecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde laiklik ilkesi fiilen kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, cami-k\u0131\u015fla-meclis-mektep i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f; tarikatlar, cemaatler, tekkeler toplumun b\u00fct\u00fcn g\u00f6zeneklerine s\u0131zm\u0131\u015f, yasama-yarg\u0131-y\u00fcr\u00fctme Saray\u2019a ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Cumhuriyetin yerli yerine oturttu\u011fu her \u015fey son yirmi y\u0131l i\u00e7inde yerinden u\u011frat\u0131lm\u0131\u015f, &nbsp;Devrim Kanunlar\u0131 ihlal edilmi\u015f, ilkeler \u00e7i\u011fnenmi\u015f, yok edilen kurumlar\u0131n yerinde tehlikeli bir bo\u015fluk a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bunlar\u0131n hepsi kolayca d\u00fczeltilebilir. Pi\u015fman olursunuz, yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z hatalar\u0131 d\u00fczeltirsiniz ya da ba\u015fkalar\u0131 gelip sizin hatalar\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fczeltir. &nbsp;Fakat orduya siyasetin, tarikat\u0131n tekkenin bula\u015fmas\u0131 beka sorunudur; tehlikeli ve u\u011fursuz etkileri uzun vadelidir, yarataca\u011f\u0131 felaketlerin telafisi \u00e7ok zordur. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Ne kadar bula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilemiyoruz elbette. Fakat iyice bula\u015fm\u0131\u015f ve bula\u015fmaya da devam ediyorsa, \u00e7ok yak\u0131n gelecekte bizi bekleyen yeni Balkan facialar\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey olamaz. Ordunun yap\u0131s\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda son pi\u015fmanl\u0131k fayda etmez. Bedeli \u00e7ok a\u011f\u0131r olur.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcne\u015fli Pazar g\u00fcn\u00fcn\u00fc pandemi mahpusu olarak ge\u00e7iren herkese ak\u0131l fikir ve zihin a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131, biraz da pi\u015fmanl\u0131k diliyorum. &nbsp;<em>Veryans\u0131n<\/em>, 04. 04. 2021&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yavuz Alogan AKP\u2019nin bir anl\u0131k gafletinden yararlanan CHP m\u00fckemmel bir \u015futla Y\u00fcce Meclis\u2019e ilk ve muhtemelen son gol\u00fcn\u00fc att\u0131. \u201cG\u00fcvenlik Soru\u015fturmas\u0131\u201d yasa teklifi rastlant\u0131 sonucu reddedildi. B\u00fcy\u00fck olay oldu. Muhalefet s\u0131ralar\u0131ndan alk\u0131\u015flar, sevin\u00e7 \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 y\u00fckseldi. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Meclis Ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n \u015eentop yerinden f\u0131rlad\u0131, ko\u015farak sahaya indi. &nbsp;\u00d6zg\u00fcr \u00d6zel\u2019in s\u00f6zleriyle, \u201cboncuk boncuk terlemi\u015fti.\u201d \u00c7ok sinirliydi. \u201cSeviyeyi d\u00fc\u015f\u00fcrmek &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=743\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;SON P\u0130\u015eMANLIK&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-743","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=743"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":745,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743\/revisions\/745"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}