Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n
Toplum baz\u0131 bak\u0131mlardan do\u011fay\u0131 taklit eder. Siyaset alan\u0131ndaki h\u00e2kimiyet m\u00fccadeleleri ve \u00e7at\u0131\u015fmalar hayvanlar \u00e2lemindeki kanl\u0131 bo\u011fu\u015fmalar\u0131 and\u0131r\u0131r, do\u011fadaki sonsuz beslenme zincirini hat\u0131rlat\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
G\u00fc\u00e7l\u00fc y\u0131rt\u0131c\u0131lar, say\u0131lar\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131na avlar\u0131n\u0131n \u00e7oklu\u011funa bakmadan b\u00fcy\u00fck hayvan s\u00fcr\u00fclerini kovalayarak onlar\u0131n gerilerde kalan \u00e7ok gen\u00e7 ya da \u00e7ok ya\u015fl\u0131 bireylerini yakalay\u0131p par\u00e7alarlar. Kurt ya da \u00e7akal gibi vah\u015fi hayvanlar kendilerinden daha iri bir hayvana asla do\u011frudan sald\u0131rmazlar, onu ku\u015fatma alt\u0131na al\u0131p beklerler. En cesur olanlar\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kar, d\u00fc\u015fmana k\u0131sa ve y\u0131prat\u0131c\u0131 bir sald\u0131r\u0131da bulunduktan sonra hemen geri \u00e7ekilerek ku\u015fatmadaki yerini al\u0131r. Hep birlikte tekil av\u0131n kan kaybetmesini, m\u00fccadele azminin k\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ya da ka\u00e7ma arzusunun solmas\u0131n\u0131 beklerler. Ku\u015fatma alt\u0131ndaki av\u0131n s\u0131zlanmas\u0131, itiraz etmesi, protesto g\u00f6sterisinde bulunmas\u0131 tamamen faydas\u0131zd\u0131r. Av\u0131n art\u0131k sava\u015famayaca\u011f\u0131n\u0131 anlad\u0131klar\u0131 anda y\u0131rt\u0131c\u0131lar hep birlikte sald\u0131r\u0131rlar ve onu yerler. Bu bir hegemonya kurma, h\u00fckmetme, ayn\u0131 zamanda beslenme m\u00fccadelesidir. Strateji ve taktik gerektirir.<\/p>\n\n\n\n
B\u00fct\u00fcn strateji ve taktiklerde oldu\u011fu gibi burada da temel bir varsay\u0131m vard\u0131r. Kovalanan hayvanlar\u0131n, ceylanlar\u0131n, yaban e\u015feklerinin, z\u00fcrafalar\u0131n ya da yaban \u00f6k\u00fczlerinin ans\u0131z\u0131n birle\u015ferek az say\u0131daki y\u0131rt\u0131c\u0131ya sald\u0131rmalar\u0131, onlar\u0131 ayaklar\u0131n\u0131n alt\u0131na alarak \u00e7i\u011fnemeleri ya da boynuzlar\u0131yla \u015fi\u015flemeleri beklenmez. Temel varsay\u0131m budur. Y\u0131rt\u0131c\u0131 hayvan, bana bunu yapamazlar, benden korkarlar, \u00e7\u00fcnk\u00fc ben \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcy\u00fcm diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n
Normal olmayan, yani se\u00e7imle gelip se\u00e7imle gitmek istemeyen, b\u00fcy\u00fck idealleri ve h\u00e2kimiyet arzusu olan lider partileri her nas\u0131lsa ele ge\u00e7irdikleri siyas\u00ee iktidar\u0131n kaderini \u00fclkenin kaderiyle birle\u015ftirdiklerinde, t\u0131pk\u0131 vah\u015fi do\u011fadaki y\u0131rt\u0131c\u0131lar gibi davran\u0131rlar. Onlar\u0131n g\u00fcc\u00fc elbette di\u015flerinde ve pen\u00e7elerinde de\u011fildir. \u00d6nce paraya h\u00fckmederler; k\u00fc\u00e7\u00fck dereler h\u00e2linde akan paralarla b\u00fcy\u00fck bir g\u00f6l biriktirirler. B\u00f6ylece paraya duyarl\u0131 kesimleri pe\u015flerine takarlar. Ard\u0131ndan Devlet\u2019in ideolojik ayg\u0131tlar\u0131n\u0131, ana okulundan \u00fcniversitelere kadar b\u00fct\u00fcn e\u011fitim te\u015fkilat\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irirler. S\u0131ra Devlet\u2019in bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131na geldi\u011finde, \u00f6nce k\u00fc\u00e7\u00fck ayg\u0131tlar\u0131, mesela polis te\u015fkilat\u0131n\u0131 h\u0131zla da\u011f\u0131t\u0131p yeniden kurarlar. Bir de bakm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z polislerin ne e\u011fitim kurumlar\u0131, ne yerle\u015fik devlet rit\u00fcelleri, ne de terfi tayin kriterleri kalm\u0131\u015f. Sonra s\u0131ra Silahl\u0131 Kuvvetler gibi daha b\u00fcy\u00fck ve tehlikeli bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131na gelir. Orada dururlar ve kurumu ku\u015fatma alt\u0131na al\u0131rlar, k\u0131sa ve y\u0131prat\u0131c\u0131 sald\u0131r\u0131lar\u0131n ard\u0131ndan hemen geri \u00e7ekilip ku\u015fatmay\u0131 takviye ederler ve uzun s\u00fcre beklerler. Ordu\u2019nun te\u015fkilat yap\u0131s\u0131n\u0131 bozup her bir par\u00e7as\u0131n\u0131 bir di\u011ferinden ay\u0131r\u0131rlar, kurumun en zay\u0131f noktalar\u0131n\u0131 i\u00e7eriden ve d\u0131\u015far\u0131dan dikkatle inceleyerek k\u00fc\u00e7\u00fck hamlelerle netice al\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n
B\u00fct\u00fcn bu evrelerde havay\u0131 dikkatle koklar, hassas kulaklar\u0131yla r\u00fczg\u00e2r\u0131n hangi istikametten esti\u011fini anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Kokular\u0131 ve esintileri dikkatle ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131p \u00e7\u00f6z\u00fcmleyerek ku\u015fatmay\u0131 bazen daralt\u0131rlar, bazen de \u00f6yle bir geni\u015fletirler ki \u201cNe ku\u015fatmas\u0131, yok \u00f6yle bir \u015fey,\u201d diyenlere inan\u0131rs\u0131n\u0131z. Her \u015fey mevcut yasalara uygun bi\u00e7imde cereyan etmektedir. Yasalar\u0131 kimin nas\u0131l \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek istemezsiniz, \u00e7\u00fcnk\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnmek size sorumluluk y\u00fckler. Araziye bakars\u0131n\u0131z, her \u015fey size gayet ola\u011fan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n
Yaz\u0131y\u0131 buraya kadar okuyabildiyseniz, diyeceksiniz ki \u201cAdam\u0131n kafas\u0131 zaten kar\u0131\u015f\u0131kt\u0131, \u015fimdi hepten kafay\u0131 yedi.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Bu hayvan metaforu ilk kez Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi \u00f6\u011frencilerinin sosyal medyada yer alan k\u0131sa videolar\u0131n\u0131 izlerken akl\u0131ma geldi. \u00c7ocuklar, dramatik bir ses tonuyla, \u201c1 Ocak 2021 gecesinde\u201d diye ba\u015flad\u0131lar, \u201cOkulumuza bir kayyum daha atand\u0131\u2026 bizim k\u00fclt\u00fcrel ve demokratik ortam\u0131m\u0131z\u2026\u201d diyerek 158 y\u0131ll\u0131k \u00fcniversitelerinin ba\u015f\u0131na, onca de\u011ferli, yak\u0131ndan tan\u0131d\u0131klar\u0131 ve sevdikleri hocalar\u0131 dururken Cumhurba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan akademik kariyeri olmayan AKP\u2019li bir proje m\u00fchendisinin atanmas\u0131na itiraz ettiler. Buraya kadar beni yaralayan bir \u015fey olmad\u0131, hatta sevindim, \u00f6\u011frenciler direniyorlar diye\u2026<\/p>\n\n\n\n
Fakat ertesi g\u00fcn sosyal medyada, bu kez uzak bir ta\u015fra \u00fcniversitesinde \u00e7al\u0131\u015fan bir \u00f6\u011fretim \u00fcyesinin sesi duyuldu: \u201c\u2026 di\u011fer \u00fcniversitelerde rekt\u00f6rler se\u00e7ilerek mi geliyor? Neden bir ta\u015fra \u00fcniversitesi s\u00f6z konusu oldu\u011funda ses bu kadar y\u00fckselmiyor? Biz neye kar\u015f\u0131y\u0131z, karar verelim.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Bu hakl\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f beni alt\u00fcst etti. Diyor ki kendi sorununuzu (rekt\u00f6r atamas\u0131) T\u00fcrkiye \u00e7ap\u0131nda geni\u015f bir ba\u011flam i\u00e7inde (b\u00fct\u00fcn y\u00fcksek ve orta \u00f6\u011fretim kurumlar\u0131n\u0131n sorunlar\u0131; tevhidi tedrisat\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n, e\u011fitimin \u00f6zelle\u015ftirilmesinin, iktidar partisinin b\u00fct\u00fcn e\u011fitim kurumlar\u0131nda kadrola\u015fmas\u0131n\u0131n, her kasabaya bir \u00fcniversite politikas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunlar) ele almaz ve \u00f6zerk \u00fcniversite, bilimsel ve laik e\u011fitim m\u00fccadelesini geni\u015fletmez (ta\u015fra \u00fcniversitelerinden, \u00f6\u011frencileri giderek deist olmaya ba\u015flayan imam hatip okullar\u0131na, imam hatiple\u015ftirilen liselere kadar) ve sadece kendi \u00fcniversitenizi savunmaya kalk\u0131\u015f\u0131rsan\u0131z, sizi ezmeye \u00e7al\u0131\u015fan g\u00fcc\u00fc dolayl\u0131 yollardan takviye etmi\u015f olursunuz.<\/p>\n\n\n\n
\u015eu son yirmi y\u0131l i\u00e7inde hi\u00e7bir tekil direni\u015fin faydas\u0131 olmad\u0131. Avukatlar\u0131n c\u00fcppelerini u\u00e7u\u015fturarak verdikleri baro m\u00fccadelesi, sendikalar\u0131n t\u0131rs\u0131k bas\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ya da sendika de\u011fil anket \u015firketiymi\u015f gibi haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 raporlar, kalori hesaplar\u0131 vs etkili oldu mu? Olmad\u0131. Bundan sonra da olmaz.<\/p>\n\n\n\n
Saray rejimi \u201ckaranl\u0131k odaklar\u201d propagandas\u0131yla her t\u00fcrl\u00fc tekil kitle eylemini an\u0131nda tecrit etme imk\u00e2n\u0131n\u0131 bundan sonra daha da fazla kullanacakt\u0131r. Aran\u0131zda daima Soros\u00e7ular, PKK, hatta THKPC vs gibi \u00f6l\u00fc \u00f6rg\u00fctler aray\u0131p bulacakt\u0131r. Bu karanl\u0131k odaklar\u0131n her f\u0131rsat\u0131 de\u011ferlendirerek aran\u0131za s\u0131zd\u0131\u011f\u0131n\u0131, sizi y\u00f6nlendirdi\u011fini, d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerle birle\u015ferek iktidar\u0131 devirmek, hatta darbe yapt\u0131rmak ya da i\u00e7 sava\u015f \u00e7\u0131karmak i\u00e7in sizin i\u00e7inizde faaliyet g\u00f6sterdi\u011fini b\u00fcy\u00fck medya kanallar\u0131ndan halk\u0131n kafas\u0131na sokmaya \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r. Gencecik \u00f6\u011frencileri sabaha kar\u015f\u0131 evlerinden al\u0131p ters kelep\u00e7eyle ite kaka g\u00f6t\u00fcrecektir. <\/p>\n\n\n\n
Her t\u00fcrl\u00fc direni\u015fte \u00fc\u00e7 \u015fey \u00f6nemlidir: eylemin hedefi, eylemin me\u015frulu\u011fu ve eylemin geni\u015fli\u011fi.<\/p>\n\n\n\n
Birincisi (hedef) \u00e7ok a\u00e7\u0131k olmal\u0131, basit bir dille ifade edilmelidir. Eyleme kat\u0131lan herkes hedefi iyice \u00f6\u011frenmeli ve esas konunun d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kan her giri\u015fimi \u00f6nleyecek \u015fekilde \u00f6rg\u00fctlenmelidir. \u00dcniversite \u00f6zerkli\u011fi talep eden bir harekette birilerinin konu d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak \u201cApocular geliyor, ellerinde kele\u015fler\u201d melodisiyle halay \u00e7ekmesine ya da konuyla alakas\u0131z bi\u00e7imde LGBT bayra\u011f\u0131 a\u00e7mas\u0131na f\u0131rsat verilemez.<\/p>\n\n\n\n
Eylem mutlaka me\u015fru olmal\u0131d\u0131r. Anayasal bir hakk\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 vurgulanmal\u0131, tekil eylem i\u00e7in kurulan bir hukuk b\u00fcrosuyla \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131, b\u00fct\u00fcn medya s\u00fcrekli bas\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131yla bombard\u0131man edilerek \u201ckaranl\u0131k odaklar edebiyat\u0131\u201d daha i\u015fin ba\u015f\u0131nda bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131, izinli miting i\u00e7in bask\u0131 yap\u0131lmal\u0131, belediyeler ve parlamenter unsurlar bu y\u00f6nde zorlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Eylemin geni\u015f olmas\u0131 gerekir. 1970\u2019li y\u0131llarda bir bildiri\u00a0 bas\u0131lsayd\u0131 kesinlikle \u015fu\u00a0 c\u00fcmleyle ba\u015flard\u0131: \u201cBo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi\u2019nin sorunlar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin sorunlar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak ele al\u0131namaz.\u201d Bu kadar iddial\u0131 olmas\u0131 gerekmez elbette. Fakat tekil \u00fcniversitenin rekt\u00f6rl\u00fck sorunu, mevcut e\u011fitim sisteminin b\u00fct\u00fcn sorunlar\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak ele al\u0131n\u0131r ve bir d\u00fczen\/sistem ele\u015ftirisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcrse daha geni\u015f kesimlere yay\u0131l\u0131r ve \u00e7ok daha etkili olur.<\/p>\n\n\n\n
Anayasal bir hakk\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yap\u0131lan her t\u00fcrl\u00fc eylem cidd\u00ee ve uzun bir haz\u0131rl\u0131k safhas\u0131n\u0131, dikkatle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f bir e\u015fg\u00fcd\u00fcm\u00fc gerektirir. Kad\u0131k\u00f6y esnaf\u0131 anayasal hakk\u0131n\u0131 kullanarak bas\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 yapacaksa \u0130stanbul esnaf\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu kapsamak i\u00e7in, kad\u0131n derne\u011fi kad\u0131n cinayetlerini protesto edecekse ya da avukatlar barolar\u0131n b\u00f6l\u00fcnmesini \u00f6nleyeceklerse ya da Bo\u011fazi\u00e7i \u00f6\u011frencileri \u201ckayyum rekt\u00f6r\u201d\u00fc istifa ettirmek istiyorlarsa kapsaml\u0131 bir kitle \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapmak, eylemin hedefini en geni\u015f kesimlere kabul ettirmek ve kendilerini topluma anlatmak zorundad\u0131rlar. Yoksa etkili olmaz. \u201cHaydi gidiyoruz\u201d diye az say\u0131da karmakar\u0131\u015f\u0131k bir kitleyle soka\u011fa \u00e7\u0131k\u0131p ba\u011f\u0131r\u0131rsan\u0131z, sizi dal\u0131ndan d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f armut gibi toplarlar, \u201ckaranl\u0131k odaklar\u201d edebiyat\u0131yla y\u0131prat\u0131rlar, tecrit ve imha ederler. Demek ki kolay de\u011fil, \u00e7al\u0131\u015fmak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n
Yaz\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda y\u0131rt\u0131c\u0131lar\u0131n \u00f6rg\u00fcts\u00fcz s\u00fcr\u00fcleri nas\u0131l par\u00e7alara b\u00f6lerek ku\u015fatt\u0131klar\u0131n\u0131, ayr\u0131 ayr\u0131 tecrit ve imha ettiklerini anlatt\u0131m. Demek ki tecrit ve imha olmamak i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcnmemek, birbirinden ve toplumdan tecrit olmamak, topluca hareket etmek, hedefleri iyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f hareketleri me\u015fru zeminde \u00f6rg\u00fctleyerek geni\u015fletmek gerekir. Laik, demokratik, sosyal bir hukuk devletine giden yol ancak bu \u015fekilde, kusursuz (kusursuz!) bir bilin\u00e7 ve kararl\u0131l\u0131kla hareket edilirse a\u00e7\u0131labilir. Veryans\u0131n<\/em>, 08.01.2021<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yavuz Alogan Toplum baz\u0131 bak\u0131mlardan do\u011fay\u0131 taklit eder. Siyaset alan\u0131ndaki h\u00e2kimiyet m\u00fccadeleleri ve \u00e7at\u0131\u015fmalar hayvanlar \u00e2lemindeki kanl\u0131 bo\u011fu\u015fmalar\u0131 and\u0131r\u0131r, do\u011fadaki sonsuz beslenme zincirini hat\u0131rlat\u0131r. G\u00fc\u00e7l\u00fc y\u0131rt\u0131c\u0131lar, say\u0131lar\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131na avlar\u0131n\u0131n \u00e7oklu\u011funa bakmadan b\u00fcy\u00fck hayvan s\u00fcr\u00fclerini kovalayarak onlar\u0131n gerilerde kalan \u00e7ok gen\u00e7 ya da \u00e7ok ya\u015fl\u0131 bireylerini yakalay\u0131p par\u00e7alarlar. Kurt ya da \u00e7akal gibi vah\u015fi … <\/p>\n