Yavuz Alogan <\/p>\n\n\n\n
Yetenekli bir \u00e7evirmen oldu\u011funu kabul etmeliyiz. William Faulkner\u2019\u0131n A\u011fustos I\u015f\u0131\u011f\u0131<\/em> ve D\u00f6\u015fe\u011fimde \u00d6l\u00fcrken<\/em> gibi romanlar\u0131n\u0131 bilin\u00e7 ak\u0131\u015f\u0131 tekni\u011fini T\u00fcrk\u00e7eye uyarlayarak \u00e7evirmek yarat\u0131c\u0131l\u0131k ister.<\/p>\n\n\n\n Hayat\u0131 boyunca emperyalizme hizmet etti\u011fi de do\u011fru de\u011fildir. Ne de olsa 68\u2019li; devrimci d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylemlerin \u00fclkemizin d\u00fc\u015f\u00fcnsel hayat\u0131 \u00fczerinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir etki yaratt\u0131\u011f\u0131, solcu olmayana cahil g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemin \u00fcr\u00fcn\u00fc. THKPC\u2019ye sempati duydu\u011funa g\u00f6re emperyalizme de kar\u015f\u0131yd\u0131 herhalde.<\/p>\n\n\n\n 1975\u2019te Birikim<\/em> dergisini \u00e7\u0131kard\u0131. Bence faydal\u0131 bir dergiydi. Avrupa sosyalist solundaki tart\u0131\u015fmalar\u0131 aktar\u0131yor; Gramsci, Poulantzas, Laclau, Althusser, Benjamin gibi sol d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrleri tan\u0131t\u0131yordu. Hi\u00e7bir parti ve gruba ba\u011flanmad\u0131. Sosyalist sola \u201cSosyalizm bildi\u011finiz gibi de\u011fil, bir ba\u015fka der\u00fbn sosyalizm var sosyalizmden i\u00e7er\u00fc\u201d \u015feklinde bir mesaj veriyor, \u00f6zellikle Dev Yol ve Kurtulu\u015f gibi \u201cmerkezci\u201d (\u201corta yolcu\u201d da denirdi) hareketleri, yavru akademisyenleri etkiliyordu. \u201cSivil toplumcular\u201d terimi de san\u0131r\u0131m o s\u0131ralarda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Marx\u2019\u0131n \u201csivil toplum-devlet dikotomisi\u201d (ikile\u015fmesi) analizinden hareketle geli\u015ftirilen bir d\u00fc\u015f\u00fcnceyi temel al\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n Bu \u201csivil toplum\u201dun zamanla deh\u015fet verici bir evrim ge\u00e7irerek tarikatlara ve hizmet cemaatlerine nas\u0131l indirgendi\u011fini anlatmak \u00e7ok uzun s\u00fcrer. T\u00fcrkiye\u2019nin \u201csivil toplum\u201du maalesef bunlard\u0131. O halde yap\u0131lacak bir \u015fey yoktu. Kemalist Jakoben devlet \u201cwithering away\u201d olurken, yani s\u00f6n\u00fcmlenirken, farkl\u0131 etnik ve dini gruplar\u0131n solcularla \u201ckonsensus\u201du, yani mutabakat\u0131, sivil toplumu tarih sahnesine ta\u015f\u0131yacak ve yeni bir demokrasinin temelleri at\u0131lacakt\u0131. Nitekim AKP Ergenekoncular\u0131 tasfiye ediyor, b\u00f6ylece sivil toplumun, dolay\u0131s\u0131yla ger\u00e7ek demokrasinin (\u201cyetmez ama evet\u201d) \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131yordu. Yeni bir sivil topluma gebe olan eski toplumun ebesi Say\u0131n Reis ve onun m\u00fcttefiki Hocaefendi\u2019den ba\u015fka kim olabilirdi?<\/p>\n\n\n\n Fakat bundan \u00f6nce, 12 Eyl\u00fcl sonras\u0131 d\u00f6nemde ayn\u0131 ekibin \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 haftal\u0131k Yeni G\u00fcndem<\/em> dergisi vard\u0131. Bizim \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m\u0131z ayl\u0131k Sa\u00e7ak<\/em> dergisiyle Birikim<\/em> dergisi, haftal\u0131k 2000\u2019e Do\u011fru<\/em> dergisiyle de Yeni G\u00fcndem<\/em> rekabet h\u00e2lindeydi. Ayd\u0131nl\u0131k\u00e7\u0131lar\u0131n b\u00fct\u00fcn solu birle\u015ftirmek i\u00e7in kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 Sosyalist Parti\u2019ye kat\u0131lmak \u00fczere olan Aybar, U\u011fur Canko\u00e7ak, Cenan B\u0131\u00e7ak\u00e7\u0131 gibi \u015fahsiyetlerin akl\u0131n\u0131 \u00e7elmeye, Boran-Sarg\u0131n ikilisinin TBKP\u2019sine sempati yaratmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Bunu a\u00e7\u0131ktan de\u011fil laf\u0131 doland\u0131rarak, foto\u011fraflarla, imalarla yap\u0131yorlard\u0131. Hi\u00e7bir zaman a\u00e7\u0131k s\u00f6zl\u00fc ve do\u011frudan olmad\u0131lar; hep fazla yakla\u015fmadan \u00e7evrede dolanarak, hep uzaktan, anla\u015f\u0131lmaz bir dille ak\u0131l vererek \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n \u015eimdilerde kimse hat\u0131rlamaz, o d\u00f6nemde \u201cAvrupa Kom\u00fcnizmi\u201d (Avrokom\u00fcnizm) diye bir \u015fey vard\u0131 ve 80\u2019lerde h\u00e2l\u00e2 etkiliydi. Zamanla Avrupa\u2019daki Kom\u00fcnist Partiler Moskova\u2019dan koptular ve kendi siyas\u00ee toplumlar\u0131nda bir uzla\u015fma arad\u0131lar. S\u00fcreci ba\u015flatan, \u0130talyan KP\u2019sinin ba\u015f\u0131ndaki Enrico Berlinguer ile \u0130talyan H\u0131ristiyan Demokratlar\u2019\u0131n lideri Aldo Moro idi. Birikim tayfas\u0131 \u201cTarihsel Uzla\u015fma\u201d denilen bu \u015feyi sevmi\u015fti. Bizde de siyasalla\u015fm\u0131\u015f \u0130slam ile sol fikirler yeni d\u00fcnya d\u00fczeni i\u00e7inde ve \u201cdemokrasi\u201d temelinde neden bulu\u015fmas\u0131nlard\u0131? Kemalizm\u2019le ve her t\u00fcrl\u00fc jakobenlikle hesapla\u015fmay\u0131 gerektiren bu \u201cTarihsel Uzla\u015fma\u201dn\u0131n getirdi\u011fi la\u00e7kal\u0131k ve gev\u015feklik, Do\u011fu Perin\u00e7ek arkada\u015f\u0131n tarihsel tan\u0131mlamas\u0131yla \u201cdemokrasi budalal\u0131\u011f\u0131\u201d olarak solun \u00fczerine \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fcnde, 90\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n ortas\u0131na gelmi\u015ftik. <\/p>\n\n\n\n Konuyu da\u011f\u0131tmadan toparlamak gerekirse, Murat Belge\u2019nin \u00f6nderli\u011findeki Birikim tayfas\u0131 \u0130slamc\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncede bir demokrasi imk\u00e2n\u0131 ke\u015ffetmi\u015fti. Kemalizm tutmam\u0131\u015ft\u0131; solcular\u0131n da dahil oldu\u011fu sivil toplum k\u00fcreselle\u015fme \u015fartlar\u0131nda demokratik bir topluma evrilebilir, Devlet\u2019i de kendi suretinde yeniden yaratabilirdi (\u015eerif Mardin\u2019in yan\u0131 s\u0131ra \u0130mparatorluk<\/em> kitab\u0131n\u0131n yazarlar\u0131 Negri ve Hardt\u2019\u0131n baz\u0131 erken ve tuhaf g\u00f6r\u00fc\u015flerinin de etkisi olsa gerek). <\/p>\n\n\n\n Bu sivil toplum anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n K\u00fcrt (\u201cK\u00fcrt ayd\u0131nlanmas\u0131\u201d) aya\u011f\u0131 da vard\u0131. \u015eimdilerde, \u201cLan bizi may\u0131n e\u015f\u015fe\u011fi olarak kullanm\u0131\u015flar\u201d diye feryat eden baz\u0131 \u00c2kil Adamlar \u201caz\u0131nl\u0131k haklar\u0131 ve k\u00fclt\u00fcrel haklar\u201d\u0131 o s\u0131rada co\u015fkuyla savunuyorlard\u0131. Althusser\u2019le kol kola girmi\u015f Ali Bula\u00e7, Gramsci\u2019yle sarma\u015f dola\u015f y\u00fcr\u00fcyen Abdurrahman Dilipak, Laclau ve Mouffe\u2019yle devlet teorisi paralayan Yasin Atay… Entel olmak isteyen hen\u00fcz t\u00fcy\u00fc bitmemi\u015f masum ve \u00e7\u00f6mez akademisyenler\u2026 B\u00fct\u00fcn bunlar, hep birlikte Birikim<\/em> dergisinin sayfalar\u0131nda gittik\u00e7e derinle\u015fen yaz\u0131lar\u0131yla \u201cduru\u015f\u201d g\u00f6steriyorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n Efendimiz\u2019in Medine Vesikas\u0131, Marx ve Engels\u2019in Kom\u00fcnist Manifestosu gibi anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Fethullah Hocaefendi\u2019nin bereketli sofras\u0131ndaki kaburga dolmas\u0131, bumbar, kad\u0131nbudu k\u00f6fte, \u00e7e\u015fitli et yemekleri, dolmalar, ya\u011fl\u0131 pideler, kaymakl\u0131 \u015ferbetli tatl\u0131lar i\u015fte bu fikr\u00ee zemin \u00fczerinde hayata ge\u00e7irildi\u2026 Abant toplant\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda cebine hakk\u0131 huzur dolar\u0131n\u0131 muhtev\u00ee zarf konuldu mu, bilemem. \u0130ftira etmek istemem.<\/p>\n\n\n\n Her yolculu\u011fun bir g\u00fczerg\u00e2h\u0131, ara duraklar\u0131 vard\u0131r. \u015eimdiki durak, son durak\u2026 \u00dclkeyi terk ediyor. Yurt d\u0131\u015f\u0131na g\u00f6\u00e7 eden 6 T\u00fcrk milyarderine \u201crisk alt\u0131ndaki akademisyen\u201d (!) olarak i\u015ftirak ediyor. Al\u00e7aklara kar ya\u011f\u0131yor. Oxford\u2019da onu mutsuz bir \u201canglaise\u201d hayat bekliyor. Ke\u015fke hi\u00e7 gelmeseydi. Bu kadar tantanaya ne gerek vard\u0131? <\/p>\n\n\n\n Bu yaz\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 elbette bir \u015faka\u2026 Kap\u0131lar\u0131 kimse tutmaz, ka\u00e7an\u0131 durdurmaz. Gidece\u011fini duydu\u011fum zaman nedense akl\u0131ma Pontecorvo\u2019nun y\u00f6netti\u011fi \u201c\u0130syan\u201d (1969) filminin son sahnesi geldi. O sahnede Marlon Brando\u2019nun canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u0130ngiliz ajan\u0131 Sir William Walker \u00fclkeyi terk etmek i\u00e7in gemiye binmek \u00fczereyken, isyanc\u0131 halk\u0131n \u00f6nderi Jose Dolores\u2019in intikam\u0131n\u0131 almak isteyen bir hamal taraf\u0131ndan r\u0131ht\u0131mda b\u0131\u00e7aklan\u0131r ve seyirci ferahlar. \u0130nsan\u0131n kafas\u0131 kar\u0131\u015f\u0131k olunca b\u00f6yle tuhaf \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar oluyor nedense.<\/p>\n\n\n\n Fazla uzatmadan, Murat Belge\u2019nin bizde iyi bir izlenim b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemekle yetinelim. T\u00fcrk\u00fcde denildi\u011fi gibi hissediyor olmal\u0131: \u201cKalenin bedenleri, koyverin gidenleri \/ Kaleden iniyorum, \u00e7a\u011f\u0131rsan geliyorum \/ \u00dcf\u00fcrsen yan\u0131yorum.\u201d Ayd\u0131nl\u0131k<\/em>, 16. 02. 2018<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yavuz Alogan Yetenekli bir \u00e7evirmen oldu\u011funu kabul etmeliyiz. William Faulkner\u2019\u0131n A\u011fustos I\u015f\u0131\u011f\u0131 ve D\u00f6\u015fe\u011fimde \u00d6l\u00fcrken gibi romanlar\u0131n\u0131 bilin\u00e7 ak\u0131\u015f\u0131 tekni\u011fini T\u00fcrk\u00e7eye uyarlayarak \u00e7evirmek yarat\u0131c\u0131l\u0131k ister. Hayat\u0131 boyunca emperyalizme hizmet etti\u011fi de do\u011fru de\u011fildir. Ne de olsa 68\u2019li; devrimci d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylemlerin \u00fclkemizin d\u00fc\u015f\u00fcnsel hayat\u0131 \u00fczerinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir etki yaratt\u0131\u011f\u0131, solcu olmayana cahil g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir … <\/p>\n