Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n
Se\u00e7kin (elit) ve se\u00e7kinci (elitist) kavramlar\u0131 hep tart\u0131\u015fmal\u0131 olmu\u015ftur. \u00dcst\u00fcn nitelikleriyle \u00f6ne \u00e7\u0131kan, g\u00f6ze \u00e7arpan ki\u015fiye \u201cse\u00e7kin\u201d denir. Burada bir sorun yok. \u0130nsan topluluklar\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc oldu\u011fu her yerde se\u00e7kinler vard\u0131r. Sanat ve bilim alan\u0131nda eserleriyle ve bilimsel geli\u015fmeye katk\u0131lar\u0131yla \u00f6ne \u00e7\u0131kan ki\u015filer, ger\u00e7ek devlet adamlar\u0131, \u201cmon\u015fer\u201d denilen sahici diplomatlar, devrimlere ve reformlara \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden kadrolar toplumun se\u00e7kinleridir.<\/p>\n\n\n\n
Fakat \u201cse\u00e7kincilikten\u201d (elitizm) s\u00f6z etti\u011fimiz zaman i\u015fin \u015fekli de\u011fi\u015fir ve halk kitlelerinin yarat\u0131c\u0131 etkinlikten ya da kendini y\u00f6netme yetene\u011finden yoksun oldu\u011funu, bu t\u00fcrden etkinlik ve yetene\u011fin sadece se\u00e7kinlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu savunmak gibi tart\u0131\u015fmal\u0131 bir durum ortaya \u00e7\u0131kar. Elbette b\u00f6yle bir se\u00e7kincili\u011fi kuvvetle savunmak Jakoben bir y\u00f6netim anlay\u0131\u015f\u0131na, giderek s\u0131radan insanlara tepeden bakan kibirli bir tutuma yol a\u00e7ar. Yelpazenin bir ucuna bu kibirli tutumu yerle\u015ftirirsek, \u00f6b\u00fcr ucuna da s\u0131radan pop\u00fclizmi ve halk dalkavuklu\u011funu yerle\u015ftirmemiz gerekir.<\/p>\n\n\n\n
Her toplumun se\u00e7kinleri vard\u0131r. \u0130lkel toplumda bile b\u00fcy\u00fcc\u00fc\/hekim ve kabile \u015fefinin dan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 insanlar o toplumun se\u00e7kinleridir. Bu ki\u015filer iktidar konumunda olmasalar da toplumun k\u00fclt\u00fcrel hayat\u0131, insanlar\u0131n g\u00fcndelik tercihleri, \u00fcretim ve t\u00fcketim tarzlar\u0131 \u00fczerinde etkili olurlar.<\/p>\n\n\n\n
Se\u00e7kin olmay\u0131 \u015f\u00f6hretli olmakla kar\u0131\u015ft\u0131rmamak gerekir. Ki\u015fi halk kitlelerini heyecanland\u0131ran, co\u015fturan muazzam bir \u015f\u00f6hrete sahip olabilir fakat bu durum ayn\u0131 ki\u015fiyi bir \u201cse\u00e7kin\u201d olarak tan\u0131mlamam\u0131za yetmeyebilir. <\/p>\n\n\n\n
Se\u00e7kin olan, tan\u0131m\u0131 gere\u011fi pop\u00fcler de\u011fildir. Suna Kan mesela, hi\u00e7bir zaman Ajda Pekkan kadar pop\u00fcler olmam\u0131\u015ft\u0131r. Gen\u00e7li\u011fimde sahne sanat\u0131na ve g\u00fczelli\u011fine (\u015fimdi de) hayran oldu\u011fum Zeliha Berksoy\u2019u Hatay\u2019da kamuflajl\u0131 Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131zla \u201cselfi\u201d \u00e7ektirirken d\u00fc\u015f\u00fcnebilir miyiz? D\u00fc\u015f\u00fcnemeyiz\u2026 Bu rol Seda Sayan\u2019\u0131n \u015f\u00f6hretine daha uygundur.<\/p>\n\n\n\n
Bu sat\u0131rlar\u0131 okuyan birilerinin, \u201cLan sen ne se\u00e7kinci adamm\u0131\u015fs\u0131n, halk\u0131n sanat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcms\u00fcyorsun,\u201d dedi\u011fini duyar gibiyim. Bence bu durum se\u00e7kincilikten \u00e7ok ku\u015fak fark\u0131ndan geliyor. 60\u2019l\u0131 y\u0131llarda (benim i\u00e7in 10-20 ya\u015f aras\u0131) Devlet Tiyatrosu\u2019nun temsilleri ve CSO\u2019nun (Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Senfoni Orkestras\u0131) konserleri ruhumuzu \u015fekillendirdi galiba. Daha \u00f6nceleri hi\u00e7 fark etmedi\u011fim bu \u015fekillenmeyi \u015fu son y\u0131llarda \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde hissetmeye ba\u015flad\u0131m. \u0130\u015fte bu y\u00fczden, gerici Meclis Ba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n kad\u0131n devlet sanat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 sahne merdivenine mahk\u00fbm edi\u015fini protesto eden T\u00fcrkiye Sanat\u00e7\u0131lar Birli\u011fi bildirgesinin ilk kad\u0131n orkestra \u015fefimiz \u0130nci \u00d6zdil taraf\u0131ndan okunmas\u0131n\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli buluyor ve daha ileri d\u00fczeyde bir m\u00fccadelenin ba\u015flang\u0131c\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyorum. Bu bildirgeyi Ulusal Kanal ve Ayd\u0131nl\u0131k d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6nemseyen oldu mu?<\/p>\n\n\n\n
Asl\u0131nda \u201cDevlet esteti\u011fi\u201d hakk\u0131nda yazacakt\u0131m, yine konuyu da\u011f\u0131tt\u0131m. Bu kavram\u0131 ilk kez I\u015e\u0130D\u2019in toplu katliamlar yapt\u0131\u011f\u0131 ve Suriye Ordusu\u2019nun kurtard\u0131\u011f\u0131 antik Irak \u015fehri Palmira\u2019da Rus Senfoni Orkestras\u0131\u2019n\u0131n verdi\u011fi konseri televizyondan izlerken d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Atlantik \u00e2leminin hayvanl\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 Rus devlet esteti\u011fini canland\u0131ran \u00e7ok zarif bir hareketti. Daha sonra ayn\u0131 kavram\u0131 bu kez Hatay\u2019da \u0130brahim Tatl\u0131ses\u2019in devlet ricaline zurna e\u015fli\u011finde icra etti\u011fi \u201cyaylalar\u201d \u015fark\u0131s\u0131n\u0131 dinlerken hat\u0131rlad\u0131m. Yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131n, zurna sesini severim. Askerdeyken ben de ko\u015far ad\u0131m \u201cAy\u0131n \u00f6n\u00fcnde y\u0131ld\u0131z\/Nereden gelirsen bald\u0131z\/Dilo dilo yaylalar!\u201d diye \u00e7ok ba\u011f\u0131rd\u0131m. Ben sadece \u201cdevlet esteti\u011fi\u201dnden s\u00f6z ediyorum.<\/p>\n\n\n\n
\u201cEstetik\u201d demi\u015fken, \u015fu yeni subay \u00fcniformalar\u0131n\u0131 bir de\u011fi\u015ftirin l\u00fctfen! Amerikan Conilerinin \u00fcniformas\u0131na benziyor ve \u00f6zellikle iri yar\u0131 hantal sivillerin \u00fczerinde \u00e7ok sakil duruyor. Palaskas\u0131z, apoletsiz, yaka ba\u011f\u0131r a\u00e7\u0131k asker \u00fcniformas\u0131 olmaz. \u00dcniforma \u201cmill\u00ee\u201d olur ve tarihi \u00f6zellikler ta\u015f\u0131r!<\/p>\n\n\n\n
Bu d\u00f6nem ekonomisiyle, politikas\u0131yla ve esteti\u011fiyle tarihe bir parantez olarak ge\u00e7ecek. O zamana kadar kendi aram\u0131zda \u015fimdikinden daha fazla \u00e7atlamay\u0131z belki ama b\u00f6yle devam ederse hep birlikte fena halde patlayabiliriz. Ayd\u0131nl\u0131k<\/em>, 06. 04. 2018 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yavuz Alogan Se\u00e7kin (elit) ve se\u00e7kinci (elitist) kavramlar\u0131 hep tart\u0131\u015fmal\u0131 olmu\u015ftur. \u00dcst\u00fcn nitelikleriyle \u00f6ne \u00e7\u0131kan, g\u00f6ze \u00e7arpan ki\u015fiye \u201cse\u00e7kin\u201d denir. Burada bir sorun yok. \u0130nsan topluluklar\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc oldu\u011fu her yerde se\u00e7kinler vard\u0131r. Sanat ve bilim alan\u0131nda eserleriyle ve bilimsel geli\u015fmeye katk\u0131lar\u0131yla \u00f6ne \u00e7\u0131kan ki\u015filer, ger\u00e7ek devlet adamlar\u0131, \u201cmon\u015fer\u201d denilen sahici diplomatlar, devrimlere ve reformlara … <\/p>\n