Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n
Devlet\u2019i anlamakta zorluk \u00e7ekiyorum. Diyebilirsiniz ki \u201cKarde\u015fim, devleti anlaman \u015fart m\u0131d\u0131r?\u201d De\u011fil, elbette. Fakat insan merak ediyor. Mesela siyas\u00ee iktidar de\u011fi\u015fince Devlet de onunla birlikte de\u011fi\u015fiyor mu? Siyas\u00ee iktidar kendi ideolojik kadrolar\u0131n\u0131 \u00fclkenin b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131na yerle\u015ftirdi\u011finde, anayasay\u0131 de\u011fi\u015ftirme ve kanun \u00e7\u0131karma g\u00fcc\u00fcn\u00fc ele ge\u00e7irdi\u011finde, Devlet somut de\u011fil de bu kez soyut olarak, bir sis tabakas\u0131 gibi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor olabilir mi? Benim i\u00e7in bu soru, Lenin\u2019den, hatta Hegel\u2019den ya da Dimitrov\u2019dan al\u0131nm\u0131\u015f bir tekerlemeyle \u00e7\u00f6z\u00fclemeyecek kadar zor.<\/p>\n\n\n\n
Bence 2007, 2010 ve 2017 referandumlar\u0131na kadar Devlet k\u0131smen yerli yerinde duruyordu. Devlet\u2019in kurumlar\u0131 vard\u0131; mesela kendi te\u015fkilat\u0131 olan bir MGK, nesnel analiz yaparak h\u00fck\u00fcmetlere yol g\u00f6steren bir D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, kendi team\u00fcl ve gelenekleri olan ba\u011f\u0131ms\u0131z yarg\u0131 ve denetleme kurumlar\u0131, sayg\u0131n ve sahici bir parlamento. \u00d6nemli d\u0131\u015f ve i\u00e7 sorunlar patlak verdi\u011finde, Devlet\u2019in derinlerinden gelen sesler medya arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla siyasi kadrolara ayar verebiliyordu. Amerikanc\u0131 asker\u00ee darbeler bile bu yap\u0131n\u0131n ana hatlar\u0131n\u0131 bozamad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Asl\u0131nda \u00e7ok demokratik oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde Devlet b\u00f6yle bir \u015feydir. Zaten kapitalist toplumlarda \u201cdemokrasi\u201d dedi\u011fimiz \u015fey de Devlet\u2019in bir y\u00f6netim bi\u00e7imidir; ki\u015filere ya da ekiplere de\u011fil de kanunlara riayet eden devlet kurumlar\u0131 ile halk aras\u0131nda olu\u015fan bir dengenin, anayasayla kurulan bir mutabakat\u0131n varl\u0131\u011f\u0131yla ancak demokrasi m\u00fcmk\u00fcn olabilir.<\/p>\n\n\n\n
Bu denge bozuldu\u011funda ya da iktidar ile halk aras\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn ara kurumlar \u00e7ok dar bir ekibin y\u00f6netimine girdi\u011finde yozla\u015fma olur; insanlar i\u015fi g\u00fcc\u00fc b\u0131rak\u0131p memleketi kurtarmaya soyunurlar, en s\u0131radan gruplar bile kendilerini i\u00e7 sava\u015f \u00e7\u0131karabilecek ya da iktidar\u0131 ele ge\u00e7irebilecek potansiyele sahip g\u00f6r\u00fcrler; siyaset adamlar\u0131, t\u0131pk\u0131 iki Me\u015frutiyet aras\u0131 (1876-1908) d\u00f6nemdeki gibi, d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin \u00e7ekim alan\u0131na girerler, yabanc\u0131 devlet muhipleri t\u00fcrer; Amerikan silah\u0131yla \u00fclkeden toprak kopartmak isteyen \u00f6rg\u00fct\u00fcn da\u011fda bay\u0131rda se\u00e7ilmi\u015f adamlar\u0131 yasama meclisine girip ba\u015flar\u0131n\u0131n \u00fczerinde \u201cdemokrasi\u201d halesiyle dola\u015fmaya ba\u015flarlar. Ve nihayet toplumun kendi Kurulu\u015f tarihinden ve yurtta\u015fl\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden gelen temel de\u011ferleri kaybolmaya y\u00fcz tutar, s\u0131n\u0131fsal yap\u0131s\u0131 \u015fekilsizle\u015fmeye ba\u015flar, insanlar kendi inan\u00e7lar\u0131na ya da mensubiyetlerine g\u00f6re t\u00fcrettikleri de\u011ferler \u00fczerinden birbiriyle \u00e7at\u0131\u015fan, \u00f6zel yasalar\u0131 kurallar\u0131 olan yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f gruplara ayr\u0131\u015f\u0131rlar. Bir \u00fclke i\u00e7in bundan daha b\u00fcy\u00fck bir felaket ne olabilir?<\/p>\n\n\n\n
Bir sosyalistin Devlet\u2019i arzulamas\u0131 ya da \u201cbir Devlet olsun da biz onu y\u0131k\u0131p proletaryan\u0131n devrimci demokratik diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kurmaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m\u201d gibi acayip bir d\u00fc\u015f\u00fcnceye kap\u0131lmas\u0131, ilk bak\u0131\u015fta \u00e7ok tuhaf ve trajikomik gelebilir. \u00d6yledir de\u2026 Fakat Devlet en temel \u00f6rg\u00fctt\u00fcr; e\u011fer bir siyas\u00ee parti, iktidar\u0131 ele ge\u00e7irerek devlet yap\u0131s\u0131n\u0131 kendi suretinde yeniden \u00f6rg\u00fctlemi\u015f ve kendi taraftarlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda n\u00fcfusun neredeyse yar\u0131s\u0131n\u0131 yabanc\u0131la\u015ft\u0131rm\u0131\u015fsa, ortada b\u00fcy\u00fck bir sorun var demektir.<\/p>\n\n\n\n
Hi\u00e7bir siyas\u00ee kayg\u0131 ta\u015f\u0131madan, se\u00e7im tela\u015f\u0131 ve iktidardan d\u00fc\u015fme korkusu olmadan kurmay akl\u0131yla \u00e7al\u0131\u015fabilen insanlara, siyaset d\u0131\u015f\u0131 uzmanlara ba\u015fvurmayan, g\u00fcn\u00fc kurtarmaya \u00e7al\u0131\u015farak d\u00fcveli muazzama\u2019yla \u00fclkenin kaderi \u00fczerinden kapal\u0131 kap\u0131lar ard\u0131nda pazarl\u0131k yapan siyas\u00ee iktidarlar y\u00f6nettikleri \u00fclkeyi \u00e7\u0131kmaza sokarlar.<\/p>\n\n\n\n
\u0130ktisadi kriz emin olun \u00e7ok \u00f6nemli de\u011fil. Yabanc\u0131lar \u00fclke ekonomisinin neredeyse yar\u0131s\u0131na h\u00fckmediyor ve oynak sermaye \u00e7akt\u0131rmadan t\u00fcy\u00fcyor olsa da, emek yerli yerinde duruyor; halk\u0131m\u0131z eker bi\u00e7er, \u00fcretir, kimse a\u00e7 kalmaz.<\/p>\n\n\n\n
Fakat d\u0131\u015f politika \u00f6yle de\u011fil. Dikkatle bak\u0131yorum ve S-400\u2019leri almak \u00fczere (mi?) oldu\u011fumuz Rusya\u2019yla \u0130dlip\u2019te resmen bir vek\u00e2let sava\u015f\u0131 i\u00e7inde oldu\u011fumuzu, Conilerin ise NATO\u2019nun g\u00fcney do\u011fu kanad\u0131n\u0131 tahkim etmek, aksi h\u00e2lde bizi mahvetmek i\u00e7in her \u015feyi yapabilece\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum. Ku\u015fat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z Do\u011fu Akdeniz\u2019de normal ili\u015fki i\u00e7inde oldu\u011fumuz tek bir \u00fclke kalmad\u0131. Bir konferansta, emekli bir amiral aynen \u015f\u00f6yle demi\u015fti: \u201cG\u00fc\u00e7l\u00fc bir diplomatik at\u0131l\u0131mla e\u015fzamanl\u0131 olarak Do\u011fu Akdeniz\u2019de M\u00fcnhas\u0131r Ekonomik B\u00f6lge ilan etmeden orada sava\u015f gemisi dola\u015ft\u0131rmak cephanelikte sigara yakmaya benzer.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Say\u0131n Reis\u2019i sonuna kadar antiemperyalist kararl\u0131l\u0131k sergileyen bir t\u00fcr Fidel Castro gibi tahayy\u00fcl etmek i\u00e7in -emin olun!- elimden geleni yap\u0131yorum fakat olmuyor. Denk d\u00fc\u015fmeyen bir \u015fey var. Devlet\u2019i aramaya ve anlamaya devam edece\u011fiz. Ayd\u0131nl\u0131k<\/em>, 17. 06. 2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yavuz Alogan Devlet\u2019i anlamakta zorluk \u00e7ekiyorum. Diyebilirsiniz ki \u201cKarde\u015fim, devleti anlaman \u015fart m\u0131d\u0131r?\u201d De\u011fil, elbette. Fakat insan merak ediyor. Mesela siyas\u00ee iktidar de\u011fi\u015fince Devlet de onunla birlikte de\u011fi\u015fiyor mu? Siyas\u00ee iktidar kendi ideolojik kadrolar\u0131n\u0131 \u00fclkenin b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131na yerle\u015ftirdi\u011finde, anayasay\u0131 de\u011fi\u015ftirme ve kanun \u00e7\u0131karma g\u00fcc\u00fcn\u00fc ele ge\u00e7irdi\u011finde, Devlet somut de\u011fil de bu kez soyut olarak, bir … <\/p>\n