Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n
\u201cDevlet\u201d kavram\u0131 soyuttur. Elinizle tutup, g\u00f6z\u00fcn\u00fczle g\u00f6remezsiniz. Ancak yapt\u0131r\u0131m uygularken, fiiliyatta, icra h\u00e2lindeyken Devlet\u2019in varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnden ak\u0131p ge\u00e7en bir tayf gibi k\u0131sa s\u00fcreli\u011fine fark edebilirsiniz. Devlet\u2019in rengi de yoktur. Mesela Kemalizm\u2019i \u00e7akt\u0131rmadan ye\u015file boyayan ya da karpuz gibi d\u0131\u015f\u0131 ye\u015fil i\u00e7i k\u0131rm\u0131z\u0131, alacal\u0131 bulacal\u0131 devlet olmaz. Renkli olan toplumdur. Devlet renksizdir.<\/p>\n\n\n\n
Sahici Devlet b\u00f6yledir. Size dokundu\u011fu zaman fark edersiniz. G\u00fc\u00e7l\u00fc Devlet, hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 size hissettirmez. Devlet\u2019in s\u00fcrekli parazit yapan \u00e7atlak bir hoparl\u00f6r gibi sizi rahats\u0131z etti\u011fi, ikide bir \u201cBak ben devletim, topunuzun gelmi\u015fini ge\u00e7mi\u015fini severim\u201d diye day\u0131land\u0131\u011f\u0131 bir durum ya\u015f\u0131yorsan\u0131z e\u011fer, orada sahici bir Devlet yoktur; g\u00fcd\u00fclmesi gereken bir s\u0131\u011f\u0131r s\u00fcr\u00fcs\u00fc gibi ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k kazanman\u0131z\u0131, raz\u0131 olman\u0131z\u0131 bekleyen, ideolojik karga\u015fadan t\u00fcremi\u015f bir zenginler s\u0131n\u0131f\u0131 taraf\u0131ndan s\u00f6m\u00fcr\u00fclmenize nezaret eden mafya benzeri bir \u00f6rg\u00fct vard\u0131r. Bu durumda \u201cdevlet-i ebed m\u00fcddet\u201d (tarihin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde tek bir devletin milletiyiz) diye hislenmeniz, \u201cdevletimizin y\u00fcksek menfaatleri gere\u011fi\u201d g\u00f6rmedim-duymad\u0131m-s\u00f6ylemem triplerine girmeniz ya da zahir\u00ee (g\u00f6r\u00fcn\u00fcr) devletin ard\u0131nda b\u00e2t\u0131ni (sakl\u0131) bir devletin var oldu\u011funa ve ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 gayet iyi bildi\u011fine dair paranoid d\u00fc\u015f\u00fcncelere kap\u0131lman\u0131z sizi kurtarmaz.<\/p>\n\n\n\n
18. y\u00fczy\u0131lda Prusya Kral\u0131 B\u00fcy\u00fck Friedrich\u2019in kar\u015f\u0131s\u0131na dikilip \u201cBerlin\u2019de h\u00e2kimler var, ekselans\u201d diyen Germen k\u00f6yl\u00fcs\u00fc gibi \u201chukuka g\u00fcveniyoruz\u201d demek de sizi kurtarmaz. Nitekim kurtarmam\u0131\u015ft\u0131r. \u201cBa\u011f\u0131ms\u0131z yarg\u0131 karar versin\u201d diyen bir grup yurtsever ve tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k\u00e7\u0131 asker, y\u0131llarca su\u00e7suz yere hapis yatt\u0131ktan sonra r\u00fctbelerini kaybederek serbest kalm\u0131\u015f, onlar\u0131 yarg\u0131layanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 iktidar\u0131n ard\u0131na kadar a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 kap\u0131lardan yurt d\u0131\u015f\u0131na firar ederken, bir k\u0131sm\u0131 hapsi boylam\u0131\u015ft\u0131r. Burada, \u201chukukun zaferi\u201d ya da m\u00fccadeleyle kazan\u0131lm\u0131\u015f bir ba\u015far\u0131 yoktur. Neticede bir operasyon yap\u0131lm\u0131\u015f, Amerikan Conisi\u2019nin ve siyas\u00ee iktidar blokunun istemedi\u011fi bir grup r\u00fctbeli personel Devlet\u2019ten tasfiye edilmi\u015ftir. Bu \u00f6rnekte Devlet, \u00e7i\u011f bir \u0131\u015f\u0131kla ayd\u0131nlanm\u0131\u015f, maddi kaynaklar\u0131 (paray\u0131) denetlemek i\u00e7in bo\u011fu\u015fan iktidar fraksiyonlar\u0131n\u0131n m\u00fccadele alan\u0131 olarak belirmi\u015ftir. Bu arada kamyonetlerle paralar ta\u015f\u0131nm\u0131\u015f, bunu a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karan gazeteciler lanetlenerek yurt d\u0131\u015f\u0131na kovulmu\u015f, siyas\u00ee toplum yenilgiye u\u011frayan fraksiyonu destekliyormu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnmemek i\u00e7in susmu\u015ftur. Hesap soran olmam\u0131\u015ft\u0131r. Hamlet<\/em>\u2019in IV. Sahne\u2019sinde \u015eekspir\u2019in Marsellus\u2019a s\u00f6yletti\u011fi gibi, \u201c\u00c7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f bir \u015feyler var bu Danimarka krall\u0131\u011f\u0131nda!\u201d diyerek d\u00fc\u015f\u00fcnmeniz gerekir. Devlet\u2019in durumu \u201cnormal\u201d de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n Neyse, konuyu da\u011f\u0131tmayal\u0131m\u2026<\/p>\n\n\n\n Soyut anlamda Devlet farkl\u0131 s\u0131n\u0131flar\u0131n ve \u00e7\u0131kar gruplar\u0131n\u0131n kuvvet bile\u015fkesidir. Toplumsal s\u0131n\u0131flar aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fmelerin ba\u011fda\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve uzla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 zaman Devlet ihtiyac\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Yani toplumsal \u00e7eli\u015fmeler uzla\u015ft\u0131r\u0131labilir olsayd\u0131 ya da hi\u00e7 olmasayd\u0131, Devlet diye bir \u015fey de olmazd\u0131. Devlet mutlak ve sonsuz bir varl\u0131k olmay\u0131p belirli tarihsel ko\u015fullar\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Ko\u015fullar de\u011fi\u015ftik\u00e7e Devlet de de\u011fi\u015fir; zay\u0131flar, g\u00fc\u00e7lenir, da\u011f\u0131l\u0131r ya da rehin al\u0131n\u0131r, asker\u00ee darbeyle ele ge\u00e7irilir, bir tarikatlar koalisyonu taraf\u0131ndan y\u00f6netilir, mafyala\u015f\u0131r, \u00e7\u00fcr\u00fcr, s\u00f6n\u00fcmlenir. Her \u015fey olabilir. Neticede insan yap\u0131s\u0131d\u0131r; bir ayg\u0131tt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Somut anlamda Devlet ise ifadesini kurumlarda bulur. Modern toplumda se\u00e7imle g\u00f6reve gelen h\u00fck\u00fcmet Devlet ayg\u0131t\u0131yla b\u00fct\u00fcnle\u015fmez ya da ayg\u0131t\u0131 ele ge\u00e7irip kendi ideolojik suretinde onu yeniden yaratmaya kalk\u0131\u015fmaz. \u201c\u0130taat skalas\u0131\u201d diye bir \u015fey vard\u0131r. H\u00fck\u00fcmet bu skalada -tabii ki modern demokratik kapitalist toplumda- yasama ve yarg\u0131\u2019n\u0131n alt\u0131nda yer al\u0131r. Bu kurumlar, anayasadan ald\u0131klar\u0131 yetkiyle yurtta\u015flar ad\u0131na h\u00fck\u00fcmeti denetler. H\u00fck\u00fcmet, kanunu ancak teklif edebilir, bizzat kanun \u00e7\u0131karmaz. Kanunu \u00e7\u0131karma g\u00f6revi yasama kurumuna aittir ve \u00e7\u0131kar\u0131lan her kanun Anayasa\u2019ya ve kanunlara uygunlu\u011fu bak\u0131m\u0131ndan yarg\u0131 taraf\u0131ndan denetlenir. H\u00fck\u00fcmet \u00e7\u0131kar\u0131lan kanunu uygulamakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. H\u00fck\u00fcmet gelip ge\u00e7icidir, Devlet\u2019in kurumlar\u0131 kal\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bunlar\u0131 bize ortaokuldayken yurtta\u015fl\u0131k bilgisi \u00f6\u011fretmenimiz \u0130brahim Bey tane tane anlatm\u0131\u015ft\u0131. Oradan hat\u0131rlayarak yaz\u0131yorum. Herkesin hat\u0131rlamas\u0131 gerekir. Mevcut duruma al\u0131\u015fmak ve rejimi \u201cnormal\u201d g\u00f6rmek \u00f6l\u00fcmc\u00fcl sonu\u00e7lar do\u011furacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bu a\u00e7\u0131lardan mevcut Devlet\u2019e bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, bir kere h\u00fck\u00fcmet diye bir yap\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu yap\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn g\u00f6rev ve sorumluluklar\u0131n\u0131n Saray taraf\u0131ndan devral\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131, kanunlar\u0131n Saray ofislerinde dan\u0131\u015fmanlar taraf\u0131ndan haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131, Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n tek ba\u015f\u0131na \u201cola\u011fan\u00fcst\u00fc h\u00e2l\u201de karar verdi\u011fini, yasama g\u00fcc\u00fc ile Saray\u2019\u0131n icra kudreti aras\u0131nda her t\u00fcr\u00fc modern Devlet teorisini \u00e7atlatacak \u00f6l\u00e7\u00fcde bir nisbetsizlik oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Mesela bir yasama d\u00f6neminde TBMM\u2019nin 600 milletvekili 1429 kanun teklifini 11 komisyonda tart\u0131\u015farak 100 kadar kanun \u00e7\u0131kar\u0131rken, Reis tek ba\u015f\u0131na kararname \u00e7\u0131kararak 2229 maddeyi gerek\u00e7e g\u00f6stermeden ve denetime tabi olmadan y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe koydu. Saray, devletin kuvvet bile\u015fenlerini kendi b\u00fcnyesinde toplayarak y\u00f6netme s\u00fcrecine girmi\u015ftir. Bunun iyi bir \u015fey olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, daha do\u011frusu nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn olabildi\u011fini herkesin d\u00fc\u015f\u00fcnmesi gerekir. <\/p>\n\n\n\n Burada, Devlet\u2019in ideolojik ayg\u0131tlar\u0131, s\u0131n\u0131fsal yap\u0131s\u0131 ya da Devlet\u2019i ele ge\u00e7iren partinin yurtta\u015flar \u00fczerindeki ideolojik hegemonyas\u0131 gibi alengirli konulara girmeden \u015funu belirtelim ki modern Devlet iktidara gelen siyas\u00ee partilerin ideolojisine bek\u00e7ilik edemez. Yani Devlet, siyas\u00ee iktidar taraf\u0131ndan ele ge\u00e7irilerek yurtta\u015flar\u0131 belirli bir ideolojinin hegemonyas\u0131na tabi k\u0131lamaz. Bunu yap\u0131yorsa, devrim ya da kar\u015f\u0131-devrim olmu\u015f, Devlet y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f ve yeniden kurulmu\u015f demektir. <\/p>\n\n\n\n Neyse, uzatmayal\u0131m. \u015eunu soral\u0131m: Devlet kurumlar\u0131n\u0131n tek bir otoritenin (bizim \u00f6rne\u011fimizde Saray) iradesine ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 bir rejimi s\u00fcrd\u00fcrmek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr?<\/p>\n\n\n\n Elbette m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak bunun i\u00e7in anayasay\u0131 bir kez daha de\u011fi\u015ftirmek, muhalefet partilerini kapatmak, parti liderlerini tutuklamak; b\u00fct\u00fcn meslek \u00f6rg\u00fctlerini, sendikalar\u0131, barolar\u0131 vs birer Devlet ayg\u0131t\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek gerekir. \u0130leti\u015fim \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc (bas\u0131n h\u00fcrriyeti) tamamen ortadan kald\u0131r\u0131p sosyal olan ve olmayan medya \u00fczerinde Dr. Do\u011fu Perin\u00e7ek\u2019in dedi\u011fi gibi bir \u201cMill\u00ee Diktat\u00f6rl\u00fck\u201d kurarsan\u0131z, toplumdaki b\u00fct\u00fcn sesleri susturup sadece Saray\u2019\u0131n konu\u015fmas\u0131n\u0131, diledi\u011fi gibi kanun yapmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f olursunuz.<\/p>\n\n\n\n Ancak Saray\u2019\u0131n bunu becerebilmesi i\u00e7in, yani sahici bir \u201cMill\u00ee Diktat\u00f6rl\u00fck\u201d kurabilmesi i\u00e7in hedefe uygun bir \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131ya sahip olmas\u0131, Devlet\u2019in ordusunu ve polisini ideolojik bir bask\u0131 ayg\u0131t\u0131 olarak kendi emir-komutas\u0131 alt\u0131nda netice alana kadar tutabilmesi gerekir. Ayr\u0131ca siyas\u00ee toplumu y\u0131ld\u0131racak, sivil toplumu ku\u015fatacak s\u0131k\u0131 bi\u00e7imde militarize olmu\u015f, sa\u011flam bi\u00e7imde endoktrine edilmi\u015f kadrolar gerekir. Kendi partisinden bile koparak bir balon gibi semaya y\u00fckselmekte olan Saray\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde yapabilmesi pek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n Hitler bunu yapm\u0131\u015ft\u0131 mesela. Nazi Hareketi yeni bir g\u00fc\u00e7 olarak iktidar\u0131 ele ge\u00e7irdikten sonra \u00fc\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde (1933-35) Devlet\u2019i ve toplumu b\u00fct\u00fcn\u00fcyle ele ge\u00e7irmi\u015fti. Tek bir Nasyonal Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Sendikas\u0131, Baro, meslek kurulu\u015fu, dernek vs kurabilmi\u015fti. 1 Ekim 1936 g\u00fcn\u00fc Berlin Ceza Mahkemesi\u2019nin \u00fcyeleri Nazi selam\u0131 vererek F\u00fchrer\u2019e sadakat yemini etmi\u015fler ve b\u00fct\u00fcn yarg\u0131\u00e7lara ve askerler d\u00e2hil devlet memurlar\u0131na, c\u00fcppelerinin, sivil k\u0131yafetlerinin ve \u00fcniformalar\u0131n\u0131n \u00fczerine svastika<\/em> (gamal\u0131 ha\u00e7) ve Nazi Kartal\u0131 rozeti takma zorunlulu\u011fu getirilmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Ancak Hitler\u2019in elinde, yaln\u0131z ya\u015fayan kad\u0131nlar\u0131n evlerini dikizlemekle g\u00f6revli bir bek\u00e7i te\u015fkilat\u0131 de\u011fil, I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 tecr\u00fcbesinden ge\u00e7mi\u015f \u00e7ok sa\u011flam, militarize SA g\u00fc\u00e7leri vard\u0131. Sokakta adam vuruyorlard\u0131. Ayr\u0131ca Nazi ideolojisi tarihsel k\u00f6kleri olan Volksgemeinschaft<\/em> (uyumlu halk toplulu\u011fu) \u00f6zlemini kullanarak, \u0131rk\u00e7\u0131 milliyet\u00e7i v\u00f6lkisch<\/em> d\u00fc\u015f\u00fcncesini bir t\u00fcr devlet sosyalizmi d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle birle\u015ftirmi\u015fti. 1930\u2019lar\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda bu sentez, bug\u00fcn\u00fcn Ihvan-\u0131 M\u00fcsl\u00fcmin \u015feriat\u0131yla k\u0131yaslanamayacak kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00f6zg\u00fcn ve \u201cmodern\u201d bir ideolojiydi. Dolay\u0131s\u0131yla, Saray s\u00f6z konusu oldu\u011funda, \u201cfa\u015fizm\u201d kavram\u0131n\u0131 temkinli kullanmak gerekir. \u201cMill\u00ee Diktat\u00f6rl\u00fck\u201d bence daha uygun, k\u0131smen fa\u015fizmi de i\u00e7eren ger\u00e7ekten \u201cmill\u00ee\u201d bir kavram! Milleti \u00fcmmete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcrken \u015feriat arzusunu milliyet\u00e7i s\u00f6ylemle gizlemeye \u00e7al\u0131\u015fan Saray a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00e7ok kullan\u0131\u015fl\u0131. <\/p>\n\n\n\n \u00d6zetlemek gerekirse, Saray\u2019\u0131n mutlak h\u00e2kimiyetine d\u00f6n\u00fc\u015fen AKP iktidar\u0131n\u0131n bir t\u00fcr diktat\u00f6rl\u00fck denemesine giri\u015fti\u011fini anl\u0131yoruz. Fakat vak\u0131f paralar\u0131yla semirip rehavete g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f tarikat erbab\u0131 ile da\u011f\u0131n\u0131k cami cemaatini \u201cMill\u00ee Diktat\u00f6rl\u00fck\u201d idealinde birle\u015ftirerek kusursuz bir fa\u015fist rejim kurmak pek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. En iyi durumda sonu\u00e7, k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc bir Osmanl\u0131 Devleti parodisi ya da Bruney Sultanl\u0131\u011f\u0131 ya da Katar Emirli\u011fi gibi bir \u015fey olur ki bizim halk\u0131m\u0131z bunu yemez. Bu elbise bize \u00e7ok dar gelir. Sert yapmaya haz\u0131rlanan Saray\u2019\u0131n Rubikon\u2019u ge\u00e7erek d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayan bir yola girmeden \u00f6nce karar\u0131n\u0131 son kez g\u00f6zden ge\u00e7irmesini, akl\u0131selim sahibi AKP\u2019lilerin Reis\u2019in b\u00fcy\u00fck ihtiras\u0131n\u0131 dizginlemelerini dileriz.<\/p>\n\n\n\n \u00dclkemizde irili ufakl\u0131 b\u00fct\u00fcn sorunlar, son tahlilde Devlet\u2019in esas te\u015fkilat\u0131yla ilgili sorunlara, rejim ve anayasa sorununa gelip dayanm\u0131\u015ft\u0131r. Renksiz, kokusuz, sahici ve normal bir devlet; yani laik, demokratik, sosyal bir hukuk Devlet\u2019i talep etmek b\u00fct\u00fcn yurtta\u015flar\u0131n en do\u011fal hakk\u0131d\u0131r. Veryans\u0131ntv<\/em>, 10. 07. 2020<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yavuz Alogan \u201cDevlet\u201d kavram\u0131 soyuttur. Elinizle tutup, g\u00f6z\u00fcn\u00fczle g\u00f6remezsiniz. Ancak yapt\u0131r\u0131m uygularken, fiiliyatta, icra h\u00e2lindeyken Devlet\u2019in varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnden ak\u0131p ge\u00e7en bir tayf gibi k\u0131sa s\u00fcreli\u011fine fark edebilirsiniz. Devlet\u2019in rengi de yoktur. Mesela Kemalizm\u2019i \u00e7akt\u0131rmadan ye\u015file boyayan ya da karpuz gibi d\u0131\u015f\u0131 ye\u015fil i\u00e7i k\u0131rm\u0131z\u0131, alacal\u0131 bulacal\u0131 devlet olmaz. Renkli olan toplumdur. Devlet renksizdir. Sahici … <\/p>\n