{"id":1931,"date":"2026-02-15T07:44:01","date_gmt":"2026-02-15T05:44:01","guid":{"rendered":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1931"},"modified":"2026-02-15T12:25:53","modified_gmt":"2026-02-15T10:25:53","slug":"tarih-melegi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1931","title":{"rendered":"TAR\u0130H MELE\u011e\u0130"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n

1980\u2019lerin ba\u015f\u0131nda iki partili bir sistem \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc. Biri merkez solu, di\u011feri merkez sa\u011f\u0131 temsil eden iki kitle partisi ABD\u2019deki gibi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak iktidara gelecekti.<\/p>\n\n\n\n

Fakat ans\u0131z\u0131n hareketlenen Turgut \u00d6zal 12 Eyl\u00fcl generallerinin isteyip de beceremedi\u011fi \u015feyi yapt\u0131, ideolojik siyas\u00ee e\u011filimleri (sosyal demokrasi, sa\u011f liberalizm, sert milliyet\u00e7ilik, siyas\u00ee \u0130sl\u00e2mc\u0131l\u0131k) tek bir siyas\u00ee partide birle\u015ftirdi\u011fini iddia ederek merkeze oturdu.<\/p>\n\n\n\n

ANAP asker\u00ee cuntan\u0131n kitleselle\u015fmi\u015f siyas\u00ee versiyonuydu. K\u00fcresel yeni sa\u011f\u0131n T\u00fcrkiye \u015fubesiydi.  Sahici sendikalar\u0131n, sert sosyalist ve milliyet\u00e7i hareketlerin asker polis zulm\u00fcyle vah\u015fice t\u0131rpanland\u0131\u011f\u0131, u\u00e7lar\u0131 budanan siyasetin tesviye edildi\u011fi, d\u00fczlendi\u011fi bir ortamda h\u0131zla ilerleyerek 24 Ocak kararlar\u0131n\u0131 uygulad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6zal\u2019\u0131n tek ba\u015f\u0131na iktidar oldu\u011fu d\u00f6nemin son y\u0131l\u0131nda (1991) Duvar y\u0131k\u0131ld\u0131, sosyalist sistemler \u00e7\u00f6kt\u00fc. \u00d6zal, necip milletimizi ve kadim devletimizi \u201ckom\u00fcnizm\u201d denilen var olmayan tehlikeden koruyan 141-142. Maddeleri kald\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Kald\u0131r\u0131lan maddelerin aras\u0131na, \u00fclkeyi irtica denilen \u015feriat\u00e7\u0131 kalk\u0131\u015fmalardan koruyan 163. Madde\u2019yi de eklemi\u015fti. Asl\u0131nda buna gerek yoktu. Zira kalk\u0131\u015fma \u00d6zal\u2019la ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. \u201cTakunyal\u0131lar\u201d diye tabir edilen Nak\u015fibendi derg\u00e2h\u0131 m\u00fcritleri devletin i\u00e7ine girmi\u015fti. 12 Eyl\u00fcl\u2019den y\u0131pranmam\u0131\u015f zinde bir g\u00fc\u00e7 olarak \u00e7\u0131kan tarikat ve cemaat erbab\u0131, devletin sonuna kadar a\u00e7\u0131lan para musluklar\u0131n\u0131n alt\u0131nda ferahl\u0131yor, derinlemesine \u00f6rg\u00fctleniyor, giderek kitleselle\u015fen ve merkeze yakla\u015fan Refah Partisi\u2019nde yasal ve me\u015fru bir siyas\u00ee kisve ediniyordu.<\/p>\n\n\n\n

28 \u015eubat karaya vuran bal\u0131\u011f\u0131n \u00f6lmeden \u00f6nceki son \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131\u015f\u0131 gibi oldu. Hakl\u0131, do\u011fru fakat \u00e7ok ge\u00e7 kalm\u0131\u015f, isabetsiz bir at\u0131\u015ft\u0131. Siyas\u00ee toplum dikkate almad\u0131, birka\u00e7 manevrayla savu\u015fturdu. Bug\u00fcnden bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda insan\u0131n i\u00e7inden komutan\u0131n\u0131z Kenan Evren miting meydanlar\u0131nda elinde Kuran ayetler okurken, Kemalizm\u2019i T\u00fcrk-\u0130sl\u00e2m senteziyle ikame ederken, ilk ve orta \u00f6\u011fretime zorunlu din dersi getirirken   akl\u0131n\u0131z neredeydi diye sormak geliyor.<\/p>\n\n\n\n

Peki ben bunlar\u0131 \u015fimdi niye anlat\u0131yorum? Anlat\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc halk aras\u0131nda zurnan\u0131n z\u0131rt dedi\u011fi yer denilen, d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc m\u00fcmk\u00fcn olmayan bir yere gelindi\u011fini g\u00f6r\u00fcyor ve geriye bakarak anlama ihtiyac\u0131 duyuyorum. Ayr\u0131ca Paul Klee\u2019nin beni \u00e7ok etkileyen, Walter Benjamin\u2019in Tarih Mele\u011fi dedi\u011fi, 1910 tarihli Angelus Novus (Yeni Melek) tablosunu hat\u0131rl\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n

Bu netameli tablodaki Tarih Mele\u011fi ge\u00e7mi\u015fte kalan olaylar zincirinin tamam\u0131na odaklanarak her \u015feyi bir b\u00fct\u00fcn olarak g\u00f6r\u00fcr ve Walter Benjamin\u2019in s\u00f6zleriyle, orada, yani ge\u00e7mi\u015fte \u201cpar\u00e7alanm\u0131\u015f olan\u0131 yeniden bir araya getirmek ister\u201d fakat ge\u00e7mi\u015ften esen sert r\u00fczg\u00e2r sonuna kadar a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f kanatlar\u0131n\u0131 kapamas\u0131n\u0131 \u00f6nler, \u201cf\u0131rt\u0131na onu s\u00fcrekli olarak s\u0131rt\u0131n\u0131 d\u00f6nm\u00fc\u015f oldu\u011fu gelece\u011fe do\u011fru s\u00fcr\u00fckler.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7mi\u015ften esen sert r\u00fczg\u00e2r\u0131yla siyas\u00ee iktidar\u0131n yelkenlerini \u015fi\u015firen o f\u0131rt\u0131nay\u0131 durduracak bir m\u00fcdahale, s\u00fcreklilikte bir kesinti olmad\u0131k\u00e7a, ne bug\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirebiliriz, ne de gelece\u011fi g\u00f6rebiliriz.<\/p>\n\n\n\n

B\u00f6yle bir kesintiyi ger\u00e7ekle\u015ftirecek bir g\u00fc\u00e7 var m\u0131?<\/p>\n\n\n\n

Say\u0131n Saray\u2019a g\u00f6re yok. Son yirmi y\u0131lda, \u00f6zellikle 2010 Referandumu\u2019ndan bu yana \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131kan b\u00fct\u00fcn engelleri y\u0131k\u0131p ge\u00e7ti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Haks\u0131z de\u011fil. Hi\u00e7bir engelin \u00f6n\u00fcnde kararl\u0131 bir direni\u015fle kar\u015f\u0131la\u015fmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ve \u015fimdi meydan okuyor. \u201cEngelleyemeyeceksiniz,\u201d diyor, \u201cDurduramayacaks\u0131n\u0131z. Bu gidi\u015fi durdurmaya sizin g\u00fcc\u00fcn\u00fcz yetmez!\u201d<\/p>\n\n\n\n

Ana muhalefet partisi ba\u015fkan\u0131na hitap ediyormu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ama, asl\u0131nda n\u00fcfusun yar\u0131s\u0131na hitap ediyor. Laiklik ba\u015fta olmak \u00fczere Atat\u00fcrk \u0130lke ve \u0130nk\u0131l\u00e2plar\u0131\u2019n\u0131 battal etti\u011fini, Kemalistleri devlet kurumlar\u0131ndan temizledi\u011fini, \u00fc\u00e7 referandumla rejimi de\u011fi\u015ftirdi\u011fini, paray\u0131, sopay\u0131, tehdit ve \u015fantaj\u0131 birer  enstr\u00fcman gibi ustal\u0131kla kullanarak her t\u00fcrl\u00fc muhalefeti bask\u0131 alt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, ana muhalefet partisini k\u0131m\u0131ldayamaz h\u00e2le gelene kadar ku\u015fatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ona biat, b\u00f6l\u00fcnme ve imhadan olu\u015fan \u00fc\u00e7 alternatif  b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131, medyan\u0131n neredeyse tamam\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irdi\u011fini g\u00f6r\u00fcyor  ve \u201cbu gidi\u015f\u201dle neticeye ula\u015faca\u011f\u0131na inan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Biri yarg\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, di\u011feri Kemalizm\u2019in antitezi olan, Bakan s\u0131fat\u0131na sahip   iki a\u011f\u0131r topun \u0130\u00e7i\u015fleri ve Adalet bakanl\u0131klar\u0131na yerle\u015ftirilmesi Saray\u2019\u0131n son meydan okumas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Meydan okuma iki anlamda \u201cson\u201ddur.<\/p>\n\n\n\n

Saray\u2019\u0131n tramvaydan inerek nihai hedefine ula\u015fmas\u0131 anlam\u0131nda bir \u201cson.\u201d   Ya da bu ikili hamlenin yarataca\u011f\u0131 karga\u015fan\u0131n yol a\u00e7aca\u011f\u0131 direni\u015fle Saray\u2019\u0131n dengesini kaybederek devrilmesi anlam\u0131nda bir ba\u015fka \u201cson.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Birinci \u201cson\u201dun ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in i\u00e7 ve d\u0131\u015f ko\u015fullar Saray\u2019dan yana. \u0130\u00e7eriden d\u0131\u015far\u0131dan her y\u00f6nden darbe yiyerek afallam\u0131\u015f, doldur-bo\u015falt yapt\u0131\u011f\u0131 kitlelerle ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 bilemeyen, kendi i\u00e7inde her t\u00fcrl\u00fc entrikaya a\u00e7\u0131k olarak b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f bir ana muhalefet; \u00f6te yanda, Saray\u2019\u0131n yere tebe\u015firle \u00e7izdi\u011fi dairenin i\u00e7inde s\u00f6ylem (ve i\u00e7erik) \u00fcreterek sosyal medyaya t\u0131k\u0131lm\u0131\u015f farkl\u0131 ebatlarda muhalefet partileri ve hamamda \u015fark\u0131 s\u00f6yler gibi y\u00fcksek sesle her y\u00f6ne atarlanarak dikkati \u00e7ekmeye \u00e7al\u0131\u015fan sanal \u00e2lem topluluklar\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Her muhalif emek, tav\u0131r ve s\u00f6ylem elbette sayg\u0131de\u011ferdir fakat \u00f6nemli olan farkl\u0131 programlar\u0131 ortak hedefte birle\u015ftirerek siyas\u00ee iktidar\u0131n pervas\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 en az\u0131ndan s\u0131n\u0131rlayabilecek b\u00fcy\u00fckl\u00fckte tutarl\u0131 bir kuvveti acilen yaratmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Gene birinci \u201cson\u201dun en \u00f6nemli dayanak noktas\u0131, d\u0131\u015f destektir. B\u00fct\u00fcn dinamikleri dramatik bi\u00e7imde de\u011fi\u015fen uluslararas\u0131 ko\u015fullar \u015fimdilik m\u00fcsait g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Saray, iktidarda kalmak i\u00e7in \u00fclkenin jeostratejik konumunu kullanabiliyor.\u00a0 ABD\u2019yi dengeleyen Rusya\u2019n\u0131n yerini AB ald\u0131 (Merz: T\u00fcrkiye\u2019yi \u201ck\u00fcresel sorunlar\u0131 birlikte \u00e7\u00f6zece\u011fimiz\u201d ortak olarak g\u00f6r\u00fcyoruz); Trump\u2019\u0131n muhabbeti ve deste\u011fi de \u015fimdilik devam ediyor (Barrack: \u201cT\u00fcrkiye bizden me\u015fruiyet istedi, biz de verdik\u201d).<\/p>\n\n\n\n

Saray\u2019\u0131n i\u00e7 politikay\u0131 d\u00fczlemesi, her t\u00fcrl\u00fc muhalefeti susturmas\u0131 i\u00e7in ge\u00e7ici de olsa \u00e7ok elveri\u015fli bir uluslararas\u0131 konjonkt\u00fcr olu\u015ftu. Bir iki provokasyonla maazallah c\u00fcmlemizi \u015fu s\u0131ralarda infaz ettirse, ABD ve AB taraflara itidal tavsiye edip, ba\u015f\u0131n\u0131 \u00f6te yana \u00e7evirir.<\/p>\n\n\n\n

Bu yaz\u0131larda pek \u00e7ok kez Saray\u2019\u0131n kusursuz bir diktat\u00f6rl\u00fck kurmak i\u00e7in muhta\u00e7 oldu\u011fu, ideolojik olarak tutarl\u0131, disiplinli bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131ndan mahrum oldu\u011funu yazd\u0131m.   Yeni Adalet ve \u0130\u00e7i\u015fleri bakanlar\u0131yla Saray\u2019\u0131n bu ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lamak istedi\u011fini anl\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n

Kesinlikle deneyecek. Siyas\u00ee partilerin sultanl\u0131k benzeri bir din devletine biat etti\u011fi, parlamenter sistem diye yutturulan bir t\u00fcr me\u015fruti monar\u015fi, m\u00fcmk\u00fcnse hilafetle takviye edilmi\u015f hanedan benzeri uhrevi bir yap\u0131 kurmak istiyor.<\/p>\n\n\n\n

Buradan ikinci \u201cson\u201da, yani bu iki atamayla ba\u015flayan yeni hamlenin, yeni s\u00fcrecin Devlet\u2019in i\u00e7inde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bi\u00e7imde yarataca\u011f\u0131 karga\u015faya ve siyas\u00ee toplumun muhtemel direni\u015fine geliyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Yarg\u0131\u00e7lar ve savc\u0131lar, sicilini ve uygulamalar\u0131n\u0131 bizim gibi s\u0131radan insanlardan \u00e7ok daha iyi bildikleri Adalet Bakan\u0131\u2019na; emniyet te\u015fkilat\u0131 ve jandarma Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn ad\u0131n\u0131 anmay\u0131p Abd\u00fclhamit\u2019in tahta \u00e7\u0131k\u0131\u015f y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fc kutlayan ilk haf\u0131z \u0130\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131\u2019na m\u0131, yoksa temel hukuk ilkelerine ve Cumhuriyetin Kurulu\u015f ilkelerine mi ba\u011fl\u0131l\u0131k g\u00f6sterecek?<\/p>\n\n\n\n

Ve en \u00f6nemlisi, muhalif partilerle birlikte siyas\u00ee toplum ortak bir direni\u015f ve m\u00fccadele cephesi \u00f6rg\u00fctleyerek n\u00fcfusun yar\u0131dan fazlas\u0131na g\u00fcven verebilecek mi? R\u00fczg\u00e2r\u0131na kap\u0131l\u0131p gitti\u011fimiz f\u0131rt\u0131nay\u0131 durduracak, Tarih Mele\u011fi\u2019nin kanatlar\u0131n\u0131 kapay\u0131p arkas\u0131na d\u00f6nerek gelece\u011fe bakmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak bir m\u00fcdahale\/kesinti olacak m\u0131?  <\/p>\n\n\n\n

Bu \u00fclke, anayasas\u0131na \u201claik demokratik sosyal hukuk devletidir\u201d diye yazd\u0131. \u015eu Ortado\u011fu\u2019da hi\u00e7bir halka nasip olmayan, bin bir emek ve m\u00fccadeleyle yaln\u0131zca bize ba\u011f\u0131\u015flanan bu tan\u0131ma lay\u0131k olabildik mi? Bu tan\u0131m\u0131 hak ediyor muyuz? Yoksa bundan sonra olacaklara m\u00fcstahak m\u0131y\u0131z?  yalogan@gmail.com<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Yavuz Alogan 1980\u2019lerin ba\u015f\u0131nda iki partili bir sistem \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc. Biri merkez solu, di\u011feri merkez sa\u011f\u0131 temsil eden iki kitle partisi ABD\u2019deki gibi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak iktidara gelecekti. Fakat ans\u0131z\u0131n hareketlenen Turgut \u00d6zal 12 Eyl\u00fcl generallerinin isteyip de beceremedi\u011fi \u015feyi yapt\u0131, ideolojik siyas\u00ee e\u011filimleri (sosyal demokrasi, sa\u011f liberalizm, sert milliyet\u00e7ilik, siyas\u00ee \u0130sl\u00e2mc\u0131l\u0131k) tek bir siyas\u00ee partide birle\u015ftirdi\u011fini … <\/p>\n

Continue reading “TAR\u0130H MELE\u011e\u0130”<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1931","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1931","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1931"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1931\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1934,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1931\/revisions\/1934"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1931"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1931"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1931"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}