{"id":1878,"date":"2025-11-09T10:49:55","date_gmt":"2025-11-09T08:49:55","guid":{"rendered":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1878"},"modified":"2025-11-09T10:49:55","modified_gmt":"2025-11-09T08:49:55","slug":"cumhuriyetin-yasalligina-dahil-olmak","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1878","title":{"rendered":"CUMHUR\u0130YET\u0130N YASALLI\u011eINA D\u00c2H\u0130L OLMAK"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n

        Ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemlerinde kavramlar de\u011fi\u015fir. Bir \u00f6nceki d\u00f6nemin kavramlar\u0131 mevcut konjonkt\u00fcr\u00fcn imk\u00e2n verdi\u011fi taleplere uyarlan\u0131r.  Bu arada taraflar\u0131n stratejileri ilk bak\u0131\u015fta kavram karga\u015fas\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnen \u015feyin ard\u0131nda i\u015flemeye devam eder, de\u011fi\u015fmez. Yani \u00f6yle bir kavramsal \u00e7er\u00e7eve kurarlar ki hem \u00f6nceki kavramlarla \u00e7eli\u015fmez, hem benimsedikleri stratejiye hizmet eder, hem de yeni gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemlerinin bir \u00f6zelli\u011fi de budur.<\/p>\n\n\n\n

        Abdullah \u00d6calan\u2019\u0131n son talebi, daha do\u011frusu taleplerinin son h\u00e2li tam da bunu yans\u0131t\u0131yor. Demokratik \u00f6zerklik, demokratik konfederalizm, demokratik ulus (\u00fcniter ulus-devlete kar\u015f\u0131 \u00e7ok kimlikli, \u00e7ok dilli toplumsal birlik), demokratik entegrasyon, demokratik modernite (?) gibi kavramlar\u0131 d\u0131\u015flam\u0131yor ve nihai stratejinin (ba\u011f\u0131ms\u0131z birle\u015fik K\u00fcrdistan) T\u00fcrkiye aya\u011f\u0131nda \u201cK\u00fcrt olgusu\u201d i\u00e7in bir ilerlemeyi temsil ediyor.<\/p>\n\n\n\n

        \u015e\u00f6yle diyor: \u201cK\u00fcrt olgusunun t\u00fcm boyutlar\u0131yla Cumhuriyetin yasall\u0131\u011f\u0131na d\u00e2hil edilmesi [gerekir] ve bunun i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci temel al\u0131nmal\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcnsel bir olgu olarak yasall\u0131\u011fa ge\u00e7i\u015f, Demokratik Cumhuriyetin hukuksal temellerini sa\u011flamla\u015ft\u0131racakt\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n

        Gayet g\u00fczel form\u00fcllendirmi\u015f. Kendi a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorun yok. Ancak esas sorun \u015fu ki mevcut Cumhuriyet\u2019in K\u00fcrt olgusunu d\u00e2hil edebilece\u011fi yasall\u0131\u011f\u0131 kalmad\u0131, t\u00fckendi. Bir cumhuriyetin yasall\u0131\u011fa sahip olabilmesi i\u00e7in, \u00f6nce hukuki temellerinin (anayasa, yasalar ve bunlara uygun kurumlar), sonra me\u015fruiyetinin (halk egemenli\u011fi, ulusal irade, yasalarla g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler) olmas\u0131 gerekir. Bunlar yoksa ya da a\u011f\u0131r bi\u00e7imde sakatlanm\u0131\u015fsa nereye d\u00e2hil olacaks\u0131n?  Cumhuriyet\u2019e de\u011fil ancak Saray\u2019a d\u00e2hil olabilirsin.<\/p>\n\n\n\n

Saray Devleti\u2019nin anayasas\u0131 yok, yasalara uymuyor, Cumhuriyet\u2019in b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131n\u0131 kapatm\u0131\u015f ya da bozarak kendisine ba\u011flam\u0131\u015f, halk\u0131n egemenli\u011fini \u00e7i\u011fneyerek hanedan kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, ulusal iradeye uymak \u015f\u00f6yle dursun Cumhuriyetin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, milletin kimli\u011fini bile sorguluyor.  Anayasa\u2019n\u0131n 2. Maddesi (T\u00fcrkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, mill\u00ee dayan\u0131\u015fma ve adalet anlay\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde, insan haklar\u0131na sayg\u0131l\u0131, Atat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fine ba\u011fl\u0131, ba\u015flang\u0131\u00e7ta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, l\u00e2ik ve sosyal bir hukuk devletidir) k\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerinde \u00f6ylece duruyor. Milleti \u00fcmmet olarak tan\u0131mlam\u0131\u015f, yar\u0131s\u0131n\u0131 d\u0131\u015flam\u0131\u015f, halk\u0131 b\u00f6lm\u00fc\u015f. \u201cK\u00fcrt olgusu\u201d b\u00f6yle bir Cumhuriyet\u2019in hangi yasall\u0131\u011f\u0131na d\u00e2hil olacak?<\/p>\n\n\n\n

\u015eu sonu\u00e7 \u00e7\u0131k\u0131yor: birlikte bir yasall\u0131k kural\u0131m; iki ortakl\u0131, iki resm\u00ee  dilli, her kademede e\u015f y\u00f6netimli (K\u00fcrt ve T\u00fcrk) bir cumhuriyet in\u015fa edelim, m\u00fcmk\u00fcnse Suriye\u2019deki SDG\u2019yi de katal\u0131m. Anla\u015famazsak, ayr\u0131l\u0131r\u0131z. \u00d6calan asl\u0131nda bunu deniyor.<\/p>\n\n\n\n

Talebin esas sahibini biliyoruz: ABD. Peki talebin muhatab\u0131 kim? Saray. Halka gidilsin, se\u00e7imle bir Kurucu Meclis olu\u015fturulsun, toplumsal bir mutabakata var\u0131ls\u0131n, bir Toplum S\u00f6zle\u015fmesi\u2019yle, yeni bir anayasayla yeni bir cumhuriyet kurulsun, halk nezdinde me\u015fruiyet kazan\u0131ls\u0131n demiyorlar.  DEM\u2019in hi\u00e7bir demecinde buna benzer bir anlay\u0131\u015f yok. Son tahlilde  \u201ckomisyon\u201d altyap\u0131y\u0131 haz\u0131rlas\u0131n, iki Reis ba\u015f ba\u015fa verip bu i\u015fi halletsin, diyorlar.<\/p>\n\n\n\n

Buras\u0131 o kadar basit bir \u00fclke mi?<\/p>\n\n\n\n

Kasr\u0131 Kanco\u2019nun feodal a\u011fas\u0131 Ahmet T\u00fcrk \u201c\u00c7\u00f6z\u00fcm s\u00fcreci, Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan destekledi\u011fi i\u00e7in ilerliyor, ahenk i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fan bir devlet ve iktidar var,\u201d diyor.  Say\u0131n Reis\u2019in Mustafa Kemal gibi oldu\u011funu, devletin b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131nda etkin g\u00fcce sahip oldu\u011funu sanki bir imk\u00e2n elde edilmi\u015f gibi s\u00f6yl\u00fcyor (Sabah<\/em>, 03.11.25). Ve b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 zerre kadar utanmadan, gayet \u201cdemokratik-tik bi\u00e7imde\u201d s\u00f6yl\u00fcyor.  <\/p>\n\n\n\n

S\u00fcrekli ya da d\u00f6nemsel olarak y\u0131llarca ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131 etnik K\u00fcrt  partilerinin arkas\u0131na tak\u0131lan, onlara demokratik-tiklik, hatta bir t\u00fcr sosyalistlik atfederek kendine yer a\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015fan sosyalistlerin, Saray\u2019\u0131n kurdu\u011fu AKP-MHP-DEM\/PKK ittifak\u0131ndan kendileri i\u00e7in \u00e7\u0131karmalar\u0131 gereken \u00e7ok b\u00fcy\u00fck dersler var.<\/p>\n\n\n\n

Neyse, konusu da\u011f\u0131tmayal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6teki tarafa, yani Saray taraf\u0131na gelince, her zamanki gibi, sebep oldu\u011fu ya da bizzat ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 krizden kendi stratejisi (nihai hedefi) do\u011frultusunda azami mesafe almak i\u00e7in yararlanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. K\u00fcrtlerin yan\u0131na, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kurucu ortak olarak Araplar\u0131 da kat\u0131p   Erdo\u011fan Hanedanl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda bir \u201canas\u0131r-\u0131 \u0130sl\u00e2m Cumhuriyeti\u201d kurmaya, bunu yaparken de  Suriye-T\u00fcrkiye  valisi Tom Barrack\u2019\u0131n  Hazar Denizi\u2019nden Akdeniz\u2019e kadar g\u00f6rece\u011fimizi s\u00f6yledi\u011fi, \u201cg\u00f6receksiniz!\u201d dedi\u011fi \u201chizalanma\u201dya uyum sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Muhtemelen s\u00fcrekli anketlerle halk\u0131n nabz\u0131n\u0131 tutuyor, ana muhalefet partisini su\u00e7 \u00f6rg\u00fct\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek oy taban\u0131n\u0131 geni\u015fletece\u011fini san\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Saray \u201c\u00c7\u00f6z\u00fcm S\u00fcreci\u201dnin may\u0131nl\u0131 arazisine asla girmiyor. May\u0131n temizleme ve ileri g\u00f6zetleme g\u00f6revi Devlet Bah\u00e7eli ile Numan Kurtulmu\u015f\u2019a verilmi\u015f, yolu a\u00e7maya, daha do\u011frusu y\u00f6n bulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.  <\/p>\n\n\n\n

Biri hari\u00e7 TBMM\u2019deki b\u00fct\u00fcn partilerin yer ald\u0131\u011f\u0131 \u201cKomisyon\u201d  ise tedirgin. \u0130mral\u0131\u2019y\u0131 ziyaret konusunda karar veremiyor. Yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fin Devlet kat\u0131nda bile ne kadar kabul g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bilemiyor ve elbette halk\u0131n tepkisinden \u00e7ekiniyor. Nitekim Numan Kurtulmu\u015f, \u201ck\u0131y\u0131da k\u00f6\u015fede bekleyen baz\u0131 \u00e7akallar\u0131n provokasyon\u201d haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ima etti. G\u00fcvence istiyor: \u201cMill\u00ee G\u00fcvenlik Kurulu, PKK\u2019n\u0131n art\u0131k bir silahl\u0131 \u00f6rg\u00fct olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir karar al\u0131rsa bu meselenin hukuki zeminini tahkim etmi\u015f olur.\u201d<\/p>\n\n\n\n

C\u00fcr\u00fcm ne kadar b\u00fcy\u00fckse failler de o kadar \u00e7ok olmal\u0131 ki i\u015fler k\u00f6t\u00fcye giderse kabak birka\u00e7 ki\u015finin ba\u015f\u0131na patlamas\u0131n ve en \u00f6nemlisi TBMM\u2019nin me\u015fruiyeti sorgulanmas\u0131n.<\/p>\n\n\n\n

Bu arada merkez ve muhalif medyan\u0131n -nedense- g\u00f6rmezden geldi\u011fi \u00e7ok \u00f6nemli bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f oldu.  Mill\u00ee Savunma \u00dcniversitesi Rekt\u00f6r\u00fc, ba\u015f\u0131bozuk pa\u015fas\u0131 (sivil korgeneral) tarih\u00e7i  Prof. Dr. Erhan Afyoncu iki ay \u00f6nce  \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecine ve s\u00f6ylemine cepheden taarruz ederek \u015f\u00f6yle dedi: \u201cK\u00fcrt\u00e7\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmeli. Ter\u00f6r\u00fcn altyap\u0131s\u0131n\u0131 haz\u0131rlayan bu fikir ve yolda\u015flar\u0131d\u0131r. Devletin zeminine dinamit konmak isteniyor. Acil m\u00fcdahale edilmeli. T\u00fcrkiyeli diye bir \u015fey olmaz. Biz T\u00fcrk\u2019\u00fcz.\u201d Ge\u00e7mi\u015fte de \u201cRum yok, Bulgar yok, T\u00fcrk yok; hepimiz Osmanl\u0131y\u0131z\u201d anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n tutmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Afyoncu, benzer kimlik projelerinin bug\u00fcn de ba\u015far\u0131l\u0131 olamayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi (T\u00fcrk\u0130nform<\/em>, 17.10.25). Do\u011fru s\u00f6ze ne denir!  <\/p>\n\n\n\n

Sorunun tarihsel derinli\u011fi var. Saray\u2019\u0131n ve \u00d6calan\u2019\u0131n d\u0131\u015far\u0131n\u0131n zorlamas\u0131na denk d\u00fc\u015fen fantezilerini kabul edecek, alk\u0131\u015flayacak bir millet ise yok! Halk\u0131m\u0131z muhafazak\u00e2rd\u0131r fakat son y\u00fczy\u0131l\u0131n en d\u00fc\u015f\u00fck hayat kalitesini ya\u015fatan, insanlar\u0131 a\u00e7 b\u0131rakan, \u00fcstelik \u00fclkenin mill\u00ee kimli\u011fini sorgulayan, ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 bilemeyen ve y\u00f6netemeyen, sadece kendi etraf\u0131n\u0131 ve efrad\u0131n\u0131 zenginle\u015ftiren bir siyas\u00ee partiye oy vermez. Ge\u00e7mi\u015fte bunu defalarca kan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Netice olarak Saray\u2019\u0131n alt\u0131ndan kalkamayaca\u011f\u0131 bir giri\u015fime tutsak oldu\u011funu, d\u0131\u015far\u0131dan itilerek belirsizliklerle dolu, \u00e7ok tehlikeli bir s\u00fcrece girdi\u011fini, \u201cK\u00fcrt olgusu\u201dnun ise iyice \u015f\u0131mararak ve cesaret kazanarak el y\u00fckseltmekte oldu\u011funu, her a\u015famada daha fazlas\u0131n\u0131 istedi\u011fini, Bah\u00e7eli\u2019nin \u201cMaksimalist talepler\u201d dedi\u011fi \u015feyin \u00fclkeye giderek  musallat oldu\u011funu; \u00fcstelik bunun, tam da servet transferinin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 toplumsal bunal\u0131m\u0131n sahici bir ekonomik krize d\u00f6n\u00fc\u015fmekte oldu\u011fu, halk\u0131n beslenme ve bar\u0131nma ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamad\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131rada ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini anl\u0131yoruz.  Alexis de Tocqueville\u2019in (1805-1859) Frans\u0131z Devrimi\u2019ni incelerken s\u00f6yledi\u011fi \u015fu evrensel s\u00f6z\u00fc bir kez daha \u015furaya yazal\u0131m: \u201cK\u00f6t\u00fc bir h\u00fck\u00fcmet i\u00e7in en tehlikeli an genellikle reform yapmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 and\u0131r.\u201d Neredeyse b\u00fct\u00fcn devrimlerin ba\u015flama vuru\u015fu bu s\u00f6zde sakl\u0131d\u0131r.  Veryans\u0131n<\/em>, 09. 11. 2025<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Yavuz Alogan         Ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemlerinde kavramlar de\u011fi\u015fir. Bir \u00f6nceki d\u00f6nemin kavramlar\u0131 mevcut konjonkt\u00fcr\u00fcn imk\u00e2n verdi\u011fi taleplere uyarlan\u0131r.  Bu arada taraflar\u0131n stratejileri ilk bak\u0131\u015fta kavram karga\u015fas\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnen \u015feyin ard\u0131nda i\u015flemeye devam eder, de\u011fi\u015fmez. Yani \u00f6yle bir kavramsal \u00e7er\u00e7eve kurarlar ki hem \u00f6nceki kavramlarla \u00e7eli\u015fmez, hem benimsedikleri stratejiye hizmet eder, hem de yeni gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Ge\u00e7i\u015f … <\/p>\n

Continue reading “CUMHUR\u0130YET\u0130N YASALLI\u011eINA D\u00c2H\u0130L OLMAK”<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1878","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1878","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1878"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1878\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1880,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1878\/revisions\/1880"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1878"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1878"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1878"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}