{"id":1068,"date":"2022-03-18T09:12:56","date_gmt":"2022-03-18T07:12:56","guid":{"rendered":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1068"},"modified":"2022-03-18T09:12:56","modified_gmt":"2022-03-18T07:12:56","slug":"dunyanin-duzeni","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1068","title":{"rendered":"D\u00dcNYANIN D\u00dcZEN\u0130"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"628\" height=\"427\" src=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/Dunyanin-Duzeni.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1069\" srcset=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/Dunyanin-Duzeni.png 628w, http:\/\/yavuzalogan.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/Dunyanin-Duzeni-441x300.png 441w\" sizes=\"auto, (max-width: 628px) 100vw, 628px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Yavuz Alogan<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; B\u00fcy\u00fck sava\u015flar cinayet i\u015flemek ya da yeni silahlar\u0131 denemek i\u00e7in de\u011fil, elveri\u015fli \u015fartlarda bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131 yapmak, uluslar aras\u0131nda yeni bir d\u00fczen kurmak i\u00e7in yap\u0131l\u0131r. Mant\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Mesela Hitler\u2019in nihai amac\u0131 Aryen \u0131rk\u0131n y\u00f6nlendirdi\u011fi bir d\u00fcnya d\u00fczeninde Avrupa\u2019n\u0131n birli\u011fini sa\u011flamakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Nazilerin hukuk teorisyeni Karl Schmitt, evrensel oldu\u011fu farzedilen hukuk sisteminin 1918 sonras\u0131nda istikrars\u0131z bir d\u00fcnya yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131, y\u00fckselen Nazi Almanyas\u0131\u2019n\u0131n uluslararas\u0131 ili\u015fkileri daha sa\u011flam bir zeminde yeniden in\u015fa etme f\u0131rsat\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyordu. Yerk\u00fcrenin g\u00fcvenli\u011fi ancak b\u00f6lgelere ayr\u0131lmas\u0131yla sa\u011flanabilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cHer bir b\u00f6lge, kendi h\u00e2kim \u2018siyasal fikri\u2019 ve kendi h\u00e2kimiyet alan\u0131nda d\u0131\u015f m\u00fcdahaleyi engelleme temelinde istikrar\u0131 sa\u011flamakla g\u00f6revli tek bir hegemon taraf\u0131ndan y\u00f6netilebilirdi.\u201d Bu g\u00f6rev Avrupa\u2019da Almanya\u2019ya d\u00fc\u015f\u00fcyordu ve Avrupa i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f bir t\u00fcr Monroe Doktrini gibi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. (Mark Mazower, <em>\u0130\u015fgal Avrupa\u2019s\u0131nda Nazi Y\u00f6netimi<\/em>, Alfa 2010, s.782 vd.)<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yahudiler\u2019in Avrupa\u2019dan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 (giderek imhas\u0131), Slavlar\u0131n k\u00f6lele\u015ftirilmesi gibi vah\u015fi giri\u015fimler bir yana, Almanya bu jeostratejiyi sava\u015f boyunca uygulamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131; Avrupa ordular\u0131n\u0131 da\u011f\u0131tt\u0131, Fransa\u2019y\u0131 iki idar\u00ee b\u00f6lgeye ay\u0131rd\u0131, \u0130talya\u2019n\u0131n yard\u0131m\u0131 ve \u0130spanya\u2019n\u0131n deste\u011fiyle Avrupa g\u00fcneyini ve Balkanlar\u2019\u0131 denetim alt\u0131na ald\u0131, Rusya\u2019yla ittifak kurarak Polonya, Finlandiya ve Balt\u0131k b\u00f6lgesini payla\u015ft\u0131 ve nihayet Haziran 1941\u2019de Rusya\u2019ya sald\u0131rd\u0131. Pearl Harbor\u2019a (Aral\u0131k 1941) kadar ABD\u2019yi tarafs\u0131z tutmaya ve sava\u015f\u0131n sonuna kadar \u0130ngiltere\u2019yle ittifak kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131, taraflar\u0131n yeni bir d\u00fcnya d\u00fczeni kurmak i\u00e7in verdikleri bir ideolojiler sava\u015f\u0131yd\u0131. Sonunda Liberalizm ile Kom\u00fcnizm i\u015fbirli\u011fi yaparak Fa\u015fizm\u2019i yendi. \u0130\u015fbirli\u011fi b\u00fcy\u00fck tavizleri gerektirdi. Bat\u0131\u2019n\u0131n Sovyetler Birli\u011fi\u2019ne asker\u00ee yard\u0131m\u0131 ancak K\u0131z\u0131l Ordu\u2019nun Stalingrad\u2019da (\u015eubat 1943) kendisini ispatlamas\u0131ndan ve Stalin\u2019in Komintern\u2019i (Lenin\u2019in kurdu\u011fu III. Enternasyonal) feshetmesinden (May\u0131s 1943) sonra ba\u015flad\u0131 (Sovyetler Birli\u011fi\u2019ne sava\u015f s\u0131ras\u0131nda &nbsp;Bat\u0131\u2019n\u0131n asker\u00ee ve lojistik yard\u0131m\u0131na ili\u015fkin yeni belgelere yer veren bir kaynak olarak bkz. Sean McMeekin, <em>Stalin\u2019in Sava\u015f\u0131, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n Yeni Tarihi<\/em>, Kronik&nbsp; 2021). &nbsp;Sava\u015f s\u0131ras\u0131nda Bat\u0131 bas\u0131n\u0131n\u0131n \u201cUncle Joe\u201d (Co Amca) dedi\u011fi Stalin, So\u011fuk Sava\u015f\u2019la birlikte tekrar K\u0131z\u0131l \u015eeytan olarak an\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Fakat Stalin en b\u00fcy\u00fck tavizi 9 Ekim 1944 g\u00fcn\u00fc Churchill\u2019e verdi. Avrupa\u2019y\u0131 y\u00fczde hesab\u0131yla n\u00fcfuz b\u00f6lgelerine ay\u0131rd\u0131lar (bkz. Fernando Claudin, <em>Komintern\u2019den Kominform\u2019a<\/em>. Belge1990, II. Cilt, s. 150 vd.). Bunun \u00fczerine Avrupa\u2019n\u0131n g\u00fcneyindeki ve bat\u0131s\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn kom\u00fcnist partizan hareketleri silahs\u0131zland\u0131r\u0131ld\u0131, direnenler ezildi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130talyan KP\u2019sinin lideri Togliatti, Salerno Uzla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 (Nisan 1944-Haziran 1946); Yunan KP\u2019sinin lideri Zahariadis&nbsp; ise Varkiza Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 (\u015eubat 1945) onaylad\u0131. Bunlar teslimiyet anla\u015fmalar\u0131yd\u0131. Kuzey \u0130talya\u2019daki i\u015f\u00e7i hareketleri CIA marifetiyle (Gladyo&nbsp; orada do\u011fdu) yok edildi;&nbsp; Yunan Demokratik Ordusu (DAG) ikinci i\u00e7 sava\u015f\u0131n sonunda silahs\u0131zland\u0131r\u0131ld\u0131. B\u00f6ylece Sosyalist Balkan Cumhuriyetleri Federasyonu kurma giri\u015fimi yar\u0131da kald\u0131. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Do\u011fu Avrupa ve Balt\u0131k SSCB\u2019ye b\u0131rak\u0131ld\u0131. Tito\u2019nun dirayeti ve Stalin\u2019e kafa tutmas\u0131 sayesinde aradan s\u0131yr\u0131lan Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti, 1992\u2019ye kadar dayand\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Birle\u015fmi\u015f Milletler (1945) bu tavizler ve uzla\u015fmalar temelinde, sava\u015f felaketlerinden ders \u00e7\u0131kar\u0131larak kuruldu. So\u011fuk Sava\u015f\u2019a ve zaman zaman \u015fiddetlenen ideolojik m\u00fccadeleye ra\u011fmen K\u00fcresel bir \u00f6rg\u00fctt\u00fc; G\u00fcvenlik Konseyi ve Uluslararas\u0131 Adalet Divan\u0131\u2019ndan UNESCO ve D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne, D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019ndan G\u0131da ve Tar\u0131m \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne kadar pek \u00e7ok ba\u011fl\u0131 ya da \u00f6zerk yan kurulu\u015fla desteklendi. \u0130nsan haklar\u0131 ve uluslararas\u0131 hukuk alan\u0131nda b\u00fct\u00fcn devletlerin kabul etti\u011fi normlar olu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p>1991\u2019de Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131 ve meydan\u0131 bo\u015f bulan (meydan ger\u00e7ekten bo\u015ftu!) ABD\u2019nin 11 Eyl\u00fcl 2001\u2019den itibaren Afganistan\u2019a ve Ortado\u011fu\u2019ya sald\u0131rarak yeni bir d\u00fczen (BOP) getirme \u00e7abas\u0131yla, Rusya\u2019y\u0131 Do\u011fu Avrupa\u2019dan, \u00c7in\u2019i Pasifikten \u201c\u00e7evreleme\u201d siyasetiyle birlikte, BM D\u00fczeni yapt\u0131r\u0131m g\u00fcc\u00fcn\u00fc, anlam\u0131n\u0131 ve etkisini kaybetti. D\u00fcnya d\u00fczeni bozuldu. Ve nihayet Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya girmesiyle birlikte, III. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n yeni ve tehlikeli evresi ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcvendi\u011fim b\u00fct\u00fcn asker\u00ee uzmanlar Rusya\u2019n\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131kamayaca\u011f\u0131 bir batakl\u0131\u011fa \u00e7ekildi\u011finde hemfikir. Rusya, Ukrayna\u2019n\u0131n b\u00f6l\u00fcnmesine Bat\u0131\u2019y\u0131 raz\u0131 ederek geri \u00e7ekilse bile, bu sava\u015f farkl\u0131 bi\u00e7imlere b\u00fcr\u00fcnerek devam edecek ve yay\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu sava\u015f\u0131 \u00f6ncekinden ay\u0131ran en \u00f6nemli fark kar\u015f\u0131t ideolojilerin olmamas\u0131d\u0131r. Taraflar\u0131n insanl\u0131\u011fa aktarmak istedikleri de\u011ferler, kapitalizm d\u0131\u015f\u0131nda kurmak istedikleri bir sistem yok! &nbsp;ABD k\u00fcresel h\u00e2kimiyetini restore etmek, Rusya tarihsel imperum\u2019una y\u00f6nelerek kendisini bir t\u00fcr Ortodoks Rus \u0130mparatorlu\u011fu olarak d\u00fcnyaya kabul ettirmek, \u00c7in ise k\u00fcreselle\u015fmeyi savunurken d\u00fcnya ticaret yollar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irip kapitalizmin geni\u015f alan\u0131nda h\u00e2kimiyet kurmak i\u00e7in m\u00fccadele etmektedir. B\u00fct\u00fcn taraflar \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerinde \u00f6zel m\u00fclkiyetin kabul\u00fc temelinde kapitalist ekonomilere sahiptir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bat\u0131\u2019n\u0131n Rusya\u2019ya ve k\u0131smen \u00c7in\u2019e uygulad\u0131\u011f\u0131 ekonomik yapt\u0131r\u0131mlar, k\u00fcresel kapitalist ekonominin b\u00fct\u00fcn b\u00f6l\u00fcmlerinin ulusal s\u0131n\u0131rlar\u0131n \u00f6tesinde kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak birbirine ba\u011fl\u0131 ve ba\u011f\u0131ml\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir. &nbsp;\u00c7at\u0131\u015fma ayn\u0131 k\u00fcresel ekonomik sistem i\u00e7inde jeostratejik kazan\u0131m edinme, ticaret yollar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irme ya da geni\u015fletme, enerji kaynaklar\u0131n\u0131 ve iletim yollar\u0131n\u0131 denetleme \u00e7abas\u0131n\u0131n sonucudur ve bu bak\u0131mdan&nbsp; I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 and\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bat\u0131 istihbarat\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctledi\u011fi, tek amac\u0131 Avrupa Birli\u011fi ve NATO\u2019ya girmek (!) olan Ukraynal\u0131 \u201cfa\u015fistler\u201din durumu; Avrupal\u0131lar\u0131n Dostoyevski ve \u00c7aykovskiy\u2019e g\u00f6sterdikleri tepki ve Ortado\u011fu\u2019daki (belki Pe\u015faver ve Fergana\u2019daki) vah\u015fi cihat\u00e7\u0131lar\u0131n Ukrayna\u2019ya ta\u015f\u0131nmas\u0131, ideolojik k\u00fcresel \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc ya da kapitalizmin bir ideoloji olarak ne kadar yozla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, evrensel k\u00fclt\u00fcrel de\u011ferlerin \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f ve iflas etmi\u015f oldu\u011funu daha \u015fimdiden g\u00f6stermi\u015ftir. (Be\u015far Esad: \u201cBat\u0131 uluslararas\u0131 hukuku bozarak d\u00fcnyay\u0131 vah\u015fi bir ormana d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc.\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>Mukayeseli g\u00fcc\u00fc ve jeostratejik konumu dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Rusya\u2019n\u0131n, Sovyet liderlerinin 1991\u2019de sergiledikleri \u00e7aps\u0131zl\u0131\u011f\u0131n ve ihanetin gecikmi\u015f bedelini \u00f6deyerek bu sava\u015f\u0131n sonunda tek par\u00e7a ya da b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f olarak Bat\u0131\u2019n\u0131n ya da \u00c7in\u2019in uydusuna d\u00f6n\u00fc\u015fmesi, ABD ile \u00c7in aras\u0131nda &nbsp;&nbsp;yeni bir kapitalist d\u00fcnya d\u00fczeni ve uluslararas\u0131 hukuk ve ticaret mutabakat\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131 ve kurallara ba\u011flanmas\u0131; aksi h\u00e2lde,&nbsp;&nbsp; yeni bir So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n ba\u015flamas\u0131 en y\u00fcksek iki olas\u0131l\u0131kt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcresel liderlerin, sava\u015f felaketi yay\u0131lmadan ak\u0131llar\u0131n\u0131 ba\u015flar\u0131na dev\u015firerek, en az\u0131ndan Roosevelt-Stalin-Churchill kadar basiretli ve kurucu bir tutum almalar\u0131n\u0131, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 tavizler vererek fedak\u00e2rl\u0131k yapmalar\u0131n\u0131 ancak temenni edebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>En b\u00fcy\u00fck tehlike, d\u00fcnyan\u0131n sonunu getirecek bir n\u00fckleer sava\u015ft\u0131r.&nbsp; II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda n\u00fckleer bomba yoktu. Nagasaki ve Hiro\u015fima ABD\u2019nin g\u00fc\u00e7 g\u00f6sterisinden ibaret kald\u0131. Bug\u00fcn sadece ABD ve Rusya\u2019n\u0131n elindeki n\u00fckleer cephanelik yery\u00fcz\u00fcn\u00fc insan, hayvan ve bitki varl\u0131\u011f\u0131yla birka\u00e7 kez yok edecek g\u00fc\u00e7tedir. Bu g\u00fc\u00e7 kar\u015f\u0131s\u0131nda sava\u015fan taraflar\u0131n hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ya da haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131, stratejik hesaplar\u0131, niyetleri ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 horozlanmalar\u0131, sava\u015f heveslisi k\u00fc\u00e7\u00fck taraftarlar\u0131n esip g\u00fcrlemesi, g\u00fcd\u00fck ve g\u00fcl\u00fcn\u00e7 kalmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n devam\u0131 n\u00fckleer silahlar\u0131n yok edilmesine, n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131n\u0131n denetlenmesine, \u00e7evre felaketinin \u00f6nlenmesine; ve bunlar\u0131n temel sebebi olan vah\u015fi kapitalizme ve dizginsiz serbest piyasa ekonomisine en az\u0131ndan makul bir alternatifin bulunabilmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. &nbsp;<em>Veryans\u0131n<\/em>, 18. 03. 2022<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yavuz Alogan &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; B\u00fcy\u00fck sava\u015flar cinayet i\u015flemek ya da yeni silahlar\u0131 denemek i\u00e7in de\u011fil, elveri\u015fli \u015fartlarda bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131 yapmak, uluslar aras\u0131nda yeni bir d\u00fczen kurmak i\u00e7in yap\u0131l\u0131r. Mant\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Mesela Hitler\u2019in nihai amac\u0131 Aryen \u0131rk\u0131n y\u00f6nlendirdi\u011fi bir d\u00fcnya d\u00fczeninde Avrupa\u2019n\u0131n birli\u011fini sa\u011flamakt\u0131. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Nazilerin hukuk teorisyeni Karl Schmitt, evrensel oldu\u011fu farzedilen hukuk sisteminin 1918 &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"http:\/\/yavuzalogan.com\/?p=1068\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;D\u00dcNYANIN D\u00dcZEN\u0130&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1068","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1068","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1068"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1068\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1070,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1068\/revisions\/1070"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1068"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1068"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/yavuzalogan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1068"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}